نگاه به زهد در غزليات عطار نيشابوري

No title

اين پژوهش با هدف واكاوي انديشۀ زهد در نگاه عطار، به بررسي غزليات اين شاعر برجسته و مؤثر در عرفان و تصوف اسلامي پرداخته‌ است. در اين تحقيق، نخست با مطالعۀ غزل‌هاي عطار، نمونه‌هاي مرتبط با زهد گردآوري و سپس به روش توصيفي‌تحليلي و با رويكرد متن‌گرا در قالب سه نوع نگاه عابدانه، عارفانه و قلندرانه به زهد، بررسي، دسته‌بندي و تحليل شده‌ است. نتايج تحقيق نشان مي‌دهد كه در غزل‌هاي اين شاعر، نگاه قلندرانه به زهد غالب بوده و بعد از آن به‌ترتيب نگاه عارفانه و عابدانه شواهد بيشتري داشته‌ است. همچنين نگاه قلندرانه و عارفانۀ او به زهد اغلب منفي و گاه مثبت و نگاه عابدانۀ وي به زهد تقريباً مثبت بوده‌ است. مي‌توان گفت كه مفاهيمِ عشق، پايبندي به جوهر دين، باور استوار به معاد، شفاعت و دلالت نبي، نكوهش زهد عادتي و پيوندهاي آن، تجلي جلاليِ حق، كم‌زني و گمنامي، ترك ماسوي‌الله، حيرت، فراخوانِ قلندري و رندي، تجربۀ ديدار با خويش و ميل به ميخانه و خرابات، صحبت پير، تأثّر از معشوق مذكر، ناكارآمدي علم و علومِ فلسفه و كلام و گرايش به عناصر زردشتي و مسيحي، بن‌مايۀ نگاه‌هاي سه‌گانۀ عطار به زهد را شكل داده‌ است.

No abstract