تحليل روند تغييرات دبي حوزه آبخيز سد نهرين طبس با استفاده از روش هاي پارامتري و غيرپارامتري

روند تغييرات دبي رودخانه ها در مناطق خشك و نيمه‌خشك اكثراً كاهشي است و اين روند مي تواند تحت تأثير عوامل اقليمي و افزايش دما در دهه هاي اخير در اين مناطق باشد. اين كاهش دبي مي تواند بر ذخيره آب سد نهرين و كشاورزي، صنعت و آب شرب شهر طبس تأثير بسزايي داشته باشد، كه بايد مدنظر كارشناسان قرار گيرد. اين پژوهش با هدف تعيين روند دبي، بارش و دما در حوضه آبخيز سد نهرين طبس با استفاده از روش من كندال، شيب سن و رگرسيون خطي انجام شد. پس از بررسي و صحت سنجي داده ها دوره آماري 1366 تا 1396 انتخاب شد. نتايج همه روش ها نشان داد كه دبي در همه مقياس ها سالانه، فصلي و ماهانه كاهش‌يافته است. بارش نيز روند كاهشي داشته و در اين دوره 31 سال به‌طور متوسط سالي 8/0 ميلي متر كاهش داشته است. دما روند افزايشي داشته و به‌طور متوسط در اين بازه نزديك به 5/1 درجه سانتي گراد گرم‌تر شده است. روند كاهشي دبي رودخانه تحت تأثير عوامل اقليمي چون خشكسالي و افزايش دما بوده است، به طوري كه منطقه بر اساس شاخص بارش استانداردشده (SPI) در سال هاي اخير وارد دوره خشكسالي شديد شده است. برداشت آب براي كشاورزي و صنعت در بالادست ايستگاه هيدرومتري وجود ندارد و كاربري اراضي منطقه تغيير نداشته است، بنابراين روند نزولي دبي رودخانه باعث كاهش كشاورزي و بهره برداري ديگر در پايين‌دست سد نهرين طبس كه از قبل وجود داشته است، خواهد شد.