اصطلاحات زباني: گفتمانه‌هايي خلاق، برآينده از گسست ريزوماتيك

اين مقاله در نظر دارد تا از منظر نشانه شناسي اجتماعي و به‌طور مشخص رويكرد نشانه شناختي ون ليوون به گفتمان و كردار اجتماعي، گفتمان برساخته اي از كردار اجتماعي، فرآيند شكل گيري اصطلاحات زباني را بررسي كرده، مسير پيموده شده در اين فرآيند را توصيف كند و با هدف معرفي اين ساخت هاي زباني به‌عنوان ساخت هايي گستره آفرين و قدرت آفرين، به اين سؤالات پاسخ بدهد كه اولاً، براساس رويكرد ون ليوون ارتباط ميان اصطلاحات زباني و واقعيت‌هاي اجتماعي چگونه رابطه اي است؟ ثانياً، از ديدگاه نشانه-معناشناسي، اصطلاحات زباني برخاسته از چه گفتمان هايي هستند؟ و ثالثاً، بر اساس رويكرد ژيل دلوز، در تعامل ميان اصطلاحات زباني و متن كلامي معنامندي چگونه حاصل مي شود؟ فرضيه هاي نگارندگان از اين قرارند كه: 1 - به نظر مي رسد اصطلاحات زباني گفتمان هايي برساخته از واقعيت هاي اجتماعي باشند. 2- از سوي ديگر، با توجه به اينكه كردارهاي اجتماعي غالباً به صورت كنش هايي توسط كنشگراني اجتماعي رخ مي دهند پس اين گفتمان ها غالباً كنش محورند و 3- معنامندي از طريق ارزش زدايي و ارزش گذاري، تغيير شناخت و ايجاد عمق و حجم معنايي حاصل مي شود. مسئله اصلي پژوهش بررسي اين امر است كه چگونه ساختِ خلاقانۀ اصطلاحات زباني از فضايي واقعيت-محور، شناخته شده و معمول خلق مي شود. براي بررسي موارد فوق تعداد ده اصطلاح زباني، از ميان اصطلاحات پركاربرد امروزي، از جلد اول كتاب «ريشه هاي تاريخي امثال و حِكم» تأليف مهدي پرتوي آملي (1391) انتخاب شده و مورد تحليل قرار گرفتند. از جمله دستاوردهاي اصلي اين تحقيق معرفي اصطلاحات زباني به‌عنوان گفتمانه هايي است كه از گفتمان هاي برساخته از كردارهاي اجتماعي نشأت مي گيرند و داراي سه كاركرد ريزومي، شبكه اي و پازلي هستند.