تحليل بهينگي تغييرات آوايي قياسي در فعل‌هاي زبان فارسي

پژوهش حاضر به تغييرات آوايي قياسي ستاك‌هاي فعلي زبان فارسي و تحليل آنها بر مبناي نظريه بهينگي پرداخته‌است. ۷ نوع از اين تغييرات، در قالب ۱۲ الگوي قياسي، در مجموعه‌اي شامل ۸۰ فعل‌ سادة اين زبان كه از افعال پركاربرد هستند، دسته‌بندي و توصيف‌شده‌اند. سپس، چگونگي رخداد اين تغييرات در قالب دو رويكرد متفاوت، اما مرتبط نظرية بهينگي، شامل تغيير در مرتبه محدوديت‌ها و بازسازي درون‌داد، تبيين‌شده‌است. بررسي‌ها نشان‌مي‌دهد كه تغييرات آوايي قياسي اساساً در ستاك‌هاي گذشته، بر پايه ستاك‌هاي حال و در چارچوب الگوي چهاربخشي بينا‌صيغگاني يا هم‌ترازي درون‌صيغگاني، رخ‌داده‌اند. شباهت آوايي ميان ستاك‌هاي حال افعال، زمينه‌ساز قياس و رسيدن به شباهت در ستاك‌هاي گذشته است. هر دو نوع قياس در رويكرد نخست، با تسلط محدوديت‌هاي اختصاصي برون‌داد-برون‌داد بر محدوديت‌هاي درون‌داد-برون‌داد، قابلِ‌تبيين هستند و در رويكرد دوم، با اتكا به مفهوم بهينه‌سازي واژگان و برقراري رابطه يك‌به‌يك ميان برون‌داد و درون‌داد.