تحليل و بررسي چگونگي مجزي‌بودن تأدية زكات در فرض اجبار حاكم اسلامي

زكات از واجبات عبادي است كه طبق ديدگاه مشهور مجزي‌بودن آن، مشروط به نيت خالص و قصد قربت است. در اين ميان، گاه بر حاكم شرع واجب است مكلف را مجبور به پرداخت زكات كند. در چنين فرضي، چگونگي امكان تحقق قصد قربت و نيز مجزي‌بودن تأديه زكات، محل بحث است. تحقيق دربارهٔ امكان اجبار مكلف به پرداخت ومجزي‌بودن اين پرداخت از سوي وي، در گروِ تحقيق دربارهٔ حقيقت و ماهيت زكات و نيز بررسي مستندات شرطيت نيت در آن است.طبق يافته‌هاي اين پژوهش كه به ‌روش توصيفي‌تحليلي انجام گرفته است، زكات از حقيقتي معاملي عبادي برخوردار است و اشتراط تحصيل قصد قربت در آن، از باب تعددِ مطلوب است و مطلوبيت قصد قربت، در فرض امكان تحقق آن از سوي مكلف منحصر است. بنابراين در فرض امكان‌نداشتن تحصيل قصد قربت، زكات همچنان بر اصل مطلوبيت خود باقي است و باتوجه‌به اينكه اين فريضهٔ الهي مشتمل بر حكمي وضعي و تكليفي است، تأديه زكات از سوي مؤديِ مجبور، مجزي است و صرفاً به عصيان امر تكليفي مي‌انجامد.