سلفي‌گري در عراق و تأثير آن بر منافع ملي جمهوري اسلامي ايران

منطقه خاورميانه در طول تاريخ مدرن خود همواره شاهد تحولات و دگرگوني‌هايي بوده كه امنيت و سياست در سطح بين‌المللي را به شدت متأثر كرده است. در اين ميان، اشغال عراق از سوي آمريكا در سال 2003، سرنگوني صدام و تغيير رژيم در اين كشور را مي‌توان مهم‌ترين رويدادي تلقي كرد كه به شكل‌گيري دوره جديدي از تعاملات ميان بازيگران منطقه‌اي، توازن قدرت در خاورميانه و در مجموع تصوير نويني از منطقه منجر شده است. تنش‌هاي سياسي و تنازعات حاصل از آن مي‌تواند به افزايش نا امني در جوامع و بروز چالش‌هاي امنيتي و در نهايت، بحران منطقه‌اي بيانجامد. تجربه حاصل از عملكرد طالبان در آغاز قرن بيست و يكم و آشوب‌سازي دولت آمريكا در منطقة خاورميانه، تنازعي را شكل داد كه بخشي از آن در فرقه‌سازي و ظهور نا امني در كشورهاي اسلامي نمايان شده است. بحراني كه در عراق با نمايش گروهك تكفيري به نام داعش (دولت اسلامي عراق و شام) شكل گرفت؛ محصول تنازعات فرقه‌اي است كه ريشه در عملكرد گذشتة دخالت‌هاي خارجي در منطقه داشته و راه را براي استمرار بحران‌سازي در منطقه هموار ساخته است. كشور عراق با بازيگران مهم منطقه‌اي از جمله ايران، تركيه و عربستان سعودي همسايه است و تحولات آن بر اين كشورها نيز تأثيرگذار است. ايران در ميان همسايگان و بازيگران منطقه‌اي عراق، با رويكرد مثبت نسبت به واقعيت‌ها و ساختار سياسي جديد آن كشور؛ همواره از برقراري امنيت، ثبات، تماميت ارضي و وحدت ملي در عراق پس از صدام حمايت كرده است. با اين حال، عراق پس از صدام به دليل فضاي نا‌امني، حضور نيروهاي آمريكايي، خشونت‌هاي فرقه‌اي، وجود نيروهاي سلفي و رشد افراط‌گرايي، واجد برخي تهديدات (هرچند شايد مقطعي) نيز براي ايران بوده است. بنابراين عراق با مجموعه ويژگي‌هاي ژئوپليتيكي سرزميني - قومي- مذهبي - فرهنگي و اقتصادي، تعريف مشخصي در منافع ملي ايران داشته و جايگاه خاصي را در سياست‌هاي ايران به خود اختصاص داده است.