معرفي «ساخت و تعبير» به‌منزلۀ رويكردي تازه به ساخت‌واژه

هدف مقالۀ حاضر معرفي رويكردي تازه به ساخت‌واژه با عنوان «ساخت و تعبير» بوده است. براي تحقق اين هدف بخش‌هايي از نظريۀ نقش و ارجاع، به ساخت‌واژه تسري داده شده، با ديدگاه تازه‌اي تلفيق يافته و رويكرد جديدي با عنوان «ساخت و تعبير» را شكل داده است. اين رويكرد جديد براي تحليل چگونگي مفهوم‌سازي در زبان و نحوۀ كاركرد دو پديدۀ چند‌معنايي و هم‌معنايي و علت هم‌بستگي ميان آن‌ها در قالب ساخت‌واژۀ اشتقاقي و بسيط و براساس تحليل تعدادي وند و واژه كه به‌صورت تصادفي انتخاب شده‌اند، ارائه و در سه مرحله اجرا شده است: در مرحلۀ اول، ديدگاه‌هاي ساخت‌واژي متفاوتي در زمينۀ چند‌معنايي موردنقد و بررسي قرار گرفته، در مرحلۀ دوم رويكرد پيشنهادي ارائه شده و در مرحلۀ سوم موارد مشكل‌ساز رويكردهاي پيشين در چارچوب پيشنهادي، موردتحليل قرار گرفته و به نتيجه رسيده است كه كاربرد با معنا تفاوت دارد. كاربرد بنياد زبان و محور مفهوم‌سازي است. كاربرد به‌صورت هم‌زمان و پيوسته هم با معنا و هم با صورت سازه‌ها در حال تعامل است و همين تعامل هم‌زمان و دائمي علت شكل‌گيري چند‌معنايي و هم‌معنايي هم‌بسته و در رقابت است. همچنين توانش كاربردي در ذهن گوينده است، بنابراين گوينده در بستر شناخت فرهنگي و بافت، با ايجاد تعامل ميان كاربرد، معنا و صورت، ارجاع مي‌دهد و شنونده واحد ارجاعي يا «ساخت» را تعبير و استنباط مي‌كند و بدين گونه مفهوم‌سازي صورت مي‌گيرد.