كاوشي نو در معنا و مصداق‌يابي «مجوس» با تأكيد بر روايات اسلامي

از واژه‌هاي پركاربرد، به‌ويژه در متون نقلي كهن، واژه‌ «مجوس» است. اين واژه در منابع روايي اسلام سهم قابل توجه از احاديث را به خود اختصاص داده است. آنچه حائز اهميت و مبناي اين نوشتار بوده، تعيين مصداق مجوس در متون اسلامي است. دو ديدگاه كلي درباره‌ مصداق مجوس مطرح است. برخي نويسندگان دايره‌ مصاديق مجوس را گسترده دانسته و براي آن فرقه‌هاي متعددي نام برده‌اند كه در تعداد و اسامي اين فرقه‌ها با يكديگر اختلاف دارند. نوشتار پيش‌رو پس از ذكر موافقان اين ديدگاه و نقد ديدگاه آنان، به سرگذشت پيروان اديان ايران باستان پرداخته و تنها دين زنده‌ ايران باستان را آيين زرتشت دانسته است كه پيروان فعالي دارند و تنها زرتشتيان‌اند كه مي‌توانند مصداق مجوس باشند؛ سپس با تحليل و تطبيق مجوس در روايات اسلامي، اين ديدگاه را برگزيده است كه تنها مصداق مجوس در متون ديني اسلام، زرتشتيان هستند