تطور تاريخي و عقيدتي سلسلۀ علاويه

علاويه عنوان يكي از سلاسل صوفيه شمال آفريقاست كه شيخ احمد العلاوي (۱۲۸۶ـ۱۳۵۳ق‌/ 1869ـ1934م‌) آن را پس از مرگ استادش بوزيدي بنا نهاد. اين سلسله يكي از معروف‎ترين انشعابات طريقت درقاويۀ شاذليه است و با تلاش مشايخ و بزرگان خود همچون احمد العلاوي (مؤسس طريقت) شيخ عده‎ بن تونس، شيخ محمد المهدي ‌بن ‏تونس، خالد بن تونس و نيز انتشار ده‎ها جلد كتاب و مجله، توانسته است در مناطق مختلفي از جهان رواج پيدا كند. احمد العلاوي طريقت خويش را بر اموري چون تبعيت از كتاب و سنت، سيرۀ‎ خلفاي راشدين، تهذيب نفس، آزادي از قيودات شيطان و نيز توجه به عشق، محبت و صداقت در سلوك عرفاني پايه‌گذاري كرد. از مهم‎ترين انشعابات علاويه مي‌توان به طريقت مريميه اشاره كرد كه با وفات شيخ احمد العلاوي در سال 1353ق/ 1934م توسط فريتيوف شوآن پايه‌گذاري شد. همچنين بايد طريقت علاويه و مريميه را دو جريان جدايي‌طلب از اصل سلسلۀ شاذليه دانست؛ چراكه به‌رغم وجود ايرادات موجود در وصايت و اجازۀ ارشاد از ناحيۀ مشايخ ايشان، دست به تأسيس طريقتي جديد زده و از اصول قطعي سلسله عبور كرده‎اند، كه در اين ميان دو مسئلۀ وصايت معنوي و عدم پايبندي به شريعت بيشترين سهم را دراين‌باره به خود اختصاص داده است.