اثربخشي طرحواره‌درماني مبتني بر توجه‌آگاهي و مداخله فراتشخيصي بر خودكارآمدي و تاب‌آوري سرطان در زنان با سرطان پستان

مقدمه: تشخيص سرطان بسيار ناراحت‌كننده است و موجب فقدان كنترل و عدم امنيت در فرد مبتلا مي‌شود. تاب‌آوري و خودكارآمدي دو عامل حمايتي مهم در اين افراد است. پژوهش حاضر با هدف مقايسه اثربخشي طرحواره‌درماني مبتني بر توجه‌آگاهي و مداخله فراتشخيصي زنان با سرطان پستان بر خودكارآمدي و تاب‌آوري سرطان همراه با دوره پيگيري انجام شد. روش كار: روش پژوهش نيمه‌تجربي با پيش‌آزمون، پس‌آزمون و دوره پيگيري 45 روزه انجام شد. جامعه آماري شامل بيماران زن مبتلا به سرطان پستان در سال 1397 - 1400 مراجعه‌كننده به بيمارستان اميد و امام رضا  مشهد بودند. ابزار جمع‌آوري داده‌ها پرسش‌نامه‌هاي خودكارآمدي سرطان چمپيون و همكاران 2013 و تاب‌آوري سرطان سوناگا و فوتاواتاري2018 بود. 41 نفر از آزمودني‌ها به روش هدفمند انتخاب و به‌طور تصادفي در گروه‌هاي آزمايش و كنترل جايگزين شدند. براي دو گروه آزمايش مداخله به مدت 10 جلسه هفتگي اجرا شد. داده‌ها با استفاده از روش تحليل واريانس مكرر و آزمون تعقيبي بونفروني با نرم‌افزار آماريSPSS نسخه 25 تحليل و سطح معناداري آزمون‌ها 0.05 در نظر گرفته شد. يافته‌ها: بين ميانگين نمرات گروه‌هاي آزمايش اول و دوم با گروه كنترل در پس‌آزمون و پيگيري در تاب‌آوري 0.007 p و خودكارآمدي تفاوت معناداري وجود داشت0.01 p. بين اثربخشي فراتشخيصي و طرحواره‌درماني مبتني بر توجه‌آگاهي در پس‌آزمون و پيگيري تفاوت معناداري مشاهده نشد0.05 p . نتيجه گيري: براساس يافته‌هاي پژوهش حاضر، پيشنهاد مي‌شود براي كاهش مشكلات روان‌شناختي زنان داراي سرطان پستان از طرحواره‌درماني مبتني بر توجه‌آگاهي و مداخله فراتشخيصي استفاده كرد