بررسي اثر متقابل كم‌آبياري و آب مغناطيسي بر عملكرد، اجزاي عملكرد و بهره‌وري آب گياه هميشه بهار

به‌منظور بررسي اثر متقابل آب مغناطيسي و كم‌آبياري بر عملكرد و اجزاي عملكرد گياه دارويي هميشه بهار، آزمايشي گلداني به‌صورت فاكتوريل و در قالب طرح كاملاً تصادفي در گلخانه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي دانشگاه فردوسي مشهد در سال 1398 با سه تكرار اجرا گرديد. تيمارهاي پژوهش شامل چهار سطح آبياري (100 %، 85 %، 70% و 55 % ظرفيت زراعي) و دو نوع آب (آب معمولي و آب مغناطيسي) بود. نتايج نشان داد كه اثر سطوح مختلف آبياري بر تمامي صفات (به‌جز بهره‌وري فيزيكي آب كه در سطح 5% معني‌دار بود) در سطح احتمال 1 % معني‌دار شد و اثر آب مغناطيسي نيز بر روي وزن خشك شاخه جانبي و گل، تعداد گل و بهره‌وري فيزيكي آب در سطح احتمال 1 % و بر وزن خشك ساقه گل‌دار و برگ؛ تعداد برگ و شاخه جانبي در سطح احتمال 5% معني‌دار شد. اثر متقابل تيمارها نيز بر تعداد برگ در سطح احتمال 1 % و بر وزن خشك ريشه، گل و ساقه گل‌دار در سطح احتمال 5% معني‌دار شد. بيشترين ميزان وزن خشك برگ و ساقه گل‌دار، تعداد گل، تعداد برگ و شاخه جانبي، ارتفاع و بهره‌وري فيزيكي مصرف آب در تيمار آبياري به ميزان 100 % ظرفيت زراعي و به ترتيب با1/77 و 0/37 گرم در بوته، هفت و شش عدد، 18/4 سانتي‌متر و 0/186 كيلوگرم در مترمكعب مشاهده شد. همچنين كاهش 15%، 30% و 45% ميزان آب آبياري سبب كاهش صفت تعداد گل (25/7%، 32/8%، و 54/3%) و بهره‌وري فيزيكي مصرف آب (18/8%، 21/5% و 24/2%) شد. بيشترين ميزان وزن خشك گل، ريشه و شاخه جانبي به ترتيب با 0/29، 0/5 و 0/74 گرم در بوته در تيمار آبياري مغناطيسي به ميزان ظرفيت زراعي مشاهده شد. با توجه به نتايج به‌دست‌آمده، اعمال ميدان‌ مغناطيسي 0/6 تسلا در شرايط تنش آبي، سبب بهبود عملكرد گل و بهره‌وري مصرف آب شده و تيمار آبياري بهينه اين گياه در شرايط گلداني آبياري مغناطيسي به ميزان ظرفيت زراعي است. به‌هرحال براي كاربرد اين تنش‌ها در سطح مزرعه، نياز به پژوهش‌هاي بيشتري است.