مطالعۀ پديدارشناسانۀ تجارب شهروندان از نقش همدلي در دوران همه‌گيري كوويد-19

هدف پژوهش حاضر، شناسايي ابعاد تجربۀ رفتارهاي همدلانه در ايام دنياگيري كوويد-19 بود. اين مطالعه با رويكرد كيفي و روش پديدارشناسي در مهر و آبان سال 1400 انجام شد. جامعۀ مورد پژوهش شامل شهروندان 20 تا 70 سالۀ ساكن تهران بود. نمونۀ پژوهش را 17 نفر (8 خانم و 9 آقا) از اين جامعه تشكيل مي‏دادند كه انتخاب‏شان به روش نمونه‌گيري‏ دردسترس از نوع نمونه‌گيري داوطلبانه و با در نظر گرفتن اصل اشباع بود. جهت جمع‏آوري داده‌ها از مصاحبه‌هاي نيمه‏ساختاريافته استفاده گرديد و تجزيه‌وتحليل داده‏ها به‌شيوۀ تحليل كلايزي انجام پذيرفت. يافته‌هاي به‏دست‌آمده از مطالعه به شكل‏گيري دو مضمون فراگير «نقش احساس همدلي در انجام رفتارهاي پيشگيرانه، مقابله‏اي و حمايتي» و «پيامدهاي جانبي همدلي» انجاميد. مضمون فراگير اول خود شامل هفت مضمون سازمان‏دهنده و مضمون فراگير دوم شامل دو مضمون سازمان‏دهنده بود. به نظر مي‌رسد كه افراد در دوران كرونا همدلي را در قالب نقش‏هاي حمايتي و مراقبتي همچون حمايت روحي، معنوي، مالي و اجتماعي از ديگران با هدف حفظ سلامتي خود، بستگان و جامعه تجربه كرده‌اند. هرچند كه همدلي از نگاه آنان داراي برخي پيامدهاي مثبت و منفي نيز بوده است. به نظر مي‌رسد كه همدلي به‌عنوان احساسي انسان‌دوستانه در شرايط بحراني همچون همه‌گيري‌ها مي‌تواند كاركردهاي موثري داشته باشد و بروز و تسري آن در اين مواقع احتمالا عامل ياريگري در انجام رفتارهاي مناسب و كنترل شرايط باشد. پيشنهاد مي‏شود در پژوهش‏هاي آتي، ابعاد تجربـۀ همدلي در دوران شيوع كرونا در ميان ساكنان روستاها و ساير شهرها مورد مطالعه قرار گيرد.