تحليل پيامدهاي تخصصي شدن فعاليت هاي تجاري بر فضا هاي مجاور در منطقه 12 كلان شهر تهران

منطقه ۱۲ زادگاه و هسته حياتي و تاريخي كلان شهر تهران در جريان توسعه نوين به ويژه در شش دهه اخير دگرگوني هاي گوناگوني تجربه كرده است كه يكي از آنها گسترش فعاليت هاي تخصصي در خيابانها و محورهاي همجوار با بازار اصلي بوده است در عين حال بروز اين پديده با افول و ناكارآمدي منطقه به ويژه از نظر كاركرد مسكوني، هم زمان و همراه شده است. مقاله حاضر اين پديده را بررسي و تلاش نموده است كه نشان دهد توسعه فعاليت هاي تخصصي تجاري چه پيامدهايي بر فضاهاي پيرامون خود داشته است. براي اين منظور و در تكميل داده ها و اطلاعات ،موجود پرسشنامه اي با ۲۷ گويه در بين ۲۸۰ نفر از ساكنان كسبه و كارشناسان منطقه ۱۲ تكميل و داده هاي حاصل در سه بعد كالبدي محيط زيستي ، اقتصادي - فعاليتي و اجتماعي دسته بندي گرديده است. نتايج حاكي از آن است كه بعد كالبدي - محيط زيستي با تعداد ۱۳ معرف و با مقدار ويژه ۱۰/۶۲۰ بيشترين سهم؛ بعد اقتصادي با ۷ معرف و مقدار ويژه ۸/۲۳۸ در مرتبه دوم و بعد اجتماعي با ۴ معرف و مقدار ويژه ۴/۰۸۱ در مرتبه سوم آثار و پيامد فعاليتهاي تخصصي را در فضاهاي مجاور نشان ميدهند همسويي نتيجه اين تحقيق و برخي تحقيقات مشابه حاكي از آن است هم نشيني و همنوايي ايجاد و گسترش راستاهاي داراي فعاليتهاي تخصصي تجاري با ناكارآمدي و افت كاركردهاي مسكوني در فضاها و محلهاي مجاور در بخش مركزي شهر يك فرآيند عمومي است پديده اي كه در منطقه ۱۲ تهران نيز به وقوع پيوسته است.