ارزيابي ميزان حساسيت گونه ها و كلن هاي صنوبر به شته هاي Pemphigus spyrothecae, Pemphigus vesicarius , Pemphigus borealis و پسيل صنوبر Camarotoscena fulgidipenis در استان همدان

چند گونه شته گال زا شامل گال مارپيچي Pemphigus spyrothecae گال تاج خروسي P. vesicarius ، Pa و گال كوزه اي P. Tull borealis و پسيل Camarotoscena fulgidipennis Log. از آفات مهم درختان صنوبر در ايران و استان همدان مي باشند. در اين بررسي، تراكم گال هاي آفات مذكور روي 15 كلن بومي و غيربومي كلن صنوبر متعلق به گونه هاي Populus alba ، P. nigra و P. deltoides و P. x. euramericana كه در قالب طرح بلوكهاي كامل تصادفي در سه تكرار كاشته شده بود طي سالهاي 90-1389 مورد ارزيابي قرار گرفت. از هر كرت به طور تصادفي 5 درخت انتخاب و از ارتفاع 200-100 سانتي متري 4 شاخه از چهار جهت جغرافيايي هر درخت انتخاب و تعداد گال هاي موجود در آن شمارش گرديد. كلن هاي متعلق به گونه هاي P. alba ، P. deltoides و P. x. euramericana بدون گال و مقاوم بودند و آلودگي در كلنهاي گونه P. nigra مشاهده شد. داده ها در برنامه SPSS 16.0 تجزيه و تحليل گرديد. نتايج نشان داد كه بين كلنها از نظر آلودگي در سطح 1% اختلاف معني داري وجود دارد. مقايسه ميانگينها با استفاده از آزمون دانكن نشان داد. بيشترين تعداد گال P. spyrothecae ، P. vesicarius ، P. borealis و C. fulgidipennis به ترتيب در 6 ، 1، 1 و 1 كلن و كمترين آن (صفر گال) به ترتيب در 4 ، 5، 6 و 3 كلن صنوبر P. nigra ديده شد. بر اساس اين بررسي كلنهاي 49/5، 62/167، 62/172 از P. nigra ، P. alba 58/57 ، P. deltoides missoriensis و P. x. euramericana 214 با بيشترين عملكرد در توليد چوب به اين آفات مقاوم بودند.