شناسايي و اولويت‌بندي محلات نيازمند بازآفريني شهري (مطالعه موردي: منطقه10 كلانشهر تبريز)

در دهه‌هاي اخير، نبود روابط شهر و روستا در يك بستر متوازن و منطقي باعث سيل عظيمي از مهاجرت‌هاي روستايي به شهرها از يك طرف و ناكارآمدي نظام مديريت و برنامه ريزي از سوي ديگر شده است. به طوري كه اكثر شهرهاي ايران با معضلات اجتماعي، اقتصادي و زيست محيطي حادي گريبان‌گير بوده و بافت‌هاي ناتواني را در بدنه خود به همراه داشته‌اند. شناسايي چنين محدوده‌هايي اولين اقدام اساسي در راستاي ساماندهي و توانمندسازي آن‌ها مي‌باشد. هدف پژوهش حاضر، شناسايي و اولويت‌بندي محلات نيازمند بازآفريني شهري منطقه10 كلانشهر تبريز است. اين تحقيق از لحاظ هدف، از نوع كاربردي و از حيث ماهيت و روش از نوع توصيفي-تحليلي مي باشد. كه با استفاده از شاخص‌هايي در ابعاد مختلف اجتماعي، اقتصادي، كالبدي و زيست محيطي- مخاطراتي مبادرت به شناسايي محدوده‌ها و محلات نيازمند بازآفريني نموده است. داده هاي بكار رفته ز طريق سرشماري مركز آمار در سال 1395 براي بلوك‌هاي شهري و همچنين از داده هاي مكاني مربوط به طرح توسعه و عمران منطقه شهري تبريز اخذ شده است. بدين منظور از GIS و تركيب آن با مدل فرايند تحليل سلسله مراتبي(AHP) براي شناسايي و اولويت بندي محلات نيازمند بازآفريني استفاده گرديد. نتايج نشان داد كه بين برخي از محلات شهر تبريز از حيث شرايط اجتماعي-اقتصادي و دسترسي به فضاهاي خدماتي شكاف عميقي ايجاد گشته است. كه به ترتيب محلات محمديه، رضوانشهر و شربت زاده محلاتي با بيشترين فراواني فضاهاي ناكارآمد و نيازمند به بازآفريني شناسايي شدند و شاخص‌هاي اجتماعي نسبت به ساير شاخص‌ها، بيشترين اثرگذاري را در شناسايي محلات داشته‌اند.