بررسي چالش‌هاي برنامه ثبت و طبقه بندي علل مرگ و ارائه راهكار: يك مطالعه كيفي

مقدمه و اهداف: توزيع علل فوت، نشان‌دهنده توزيع عوامل خطر مرگ بوده و مبناي برنامه‌ريزي و مداخله براي كاهش عوامل خطر است. كيفيت و نحوه ثبت اطلاعات، به علت ضعف در فرايندهاي تكميل و صدور گواهي فوت و يا شيوه كدگذاري، داراي مشكلاتي است. هدف از اين مطالعه، تبيين چالش‌هاي ثبت مرگ و نيز ارائه راهكار در اين زمينه است. روش كار: اين مطالعه كيفي، در نيمه دوم سال 1398 در دانشگاه علوم پزشكي گيلان انجام شد. جامعه هدف، مديران و كارشناسان برنامه ثبت مرگ بود. نمونه‌گيري بصورت هدفمند و تمام‌شماري انجام شد. گردآوري داده‌ها از طريق مصاحبه عميق با استفاده از راهنماي پرسشگري، و تحليل محتواي قراردادي همزمان جهت شناسايي مضامين كليدي انجام گرفت. براي اطمينان از اعتبار و مقبوليت داده‌ها، مرور و بازنگري داده‌ها توسط دو نفر از همكاران تحقيق و مشاركت‌كنندگان انجام شد. يافته‌ها: طبق تحليل محتواي 24 مصاحبه، چالش‌هاي اصلي ثبت مرگ شامل نيروي انساني، سازمان‌دهي نظام ثبت مرگ در كشور، سيستم نرم ‌افزاري ثبت مرگ و پياده‌سازي آن بود. اين مضامين از 45 زيرطبقه و 13 طبقه اصلي انتزاع گرديد. نتيجه‌گيري: با توجه به چالش‌هاي مطرح شده توسط مديران و كارشناسان ثبت مرگ، اصلي‌ترين مداخلات پيشهادي جهت ارتقاي نظام ثبت مرگ شامل جذب نيروهاي مناسب، توانمندسازي و ايجاد انگيزه در رده‌هاي مختلف نيروي انساني، توسعه همكاري درون بخشي و برون بخشي و افزايش جلب مشاركت مردم، پايش و ارزيابي مداوم جهت شناسايي نقاط قوت و ضعف نظام ثبت مرگ و مديريت آن‌ها، توجه ويژه به توسعه نرم‌افزار ثبت مرگ و زيرساخت‌هاي مورد نياز آن مانند دسترسي به اينترنت و تجهيزات مورد نياز، توجه به تعدد سامانه‌ها و تلاش در جهت يكپارچه‌سازي آن‌ها مي‌باشد.