صحت سنجي روايات سريه ذات‌السَلاسِل و ارزيابي اسناد و اخبار آن

سريه ذات‌السلاسل يكي از حوادث مهمي است كه در دوران رسوالله (ص) رخ داد؛ اما اخبار و اسناد موجود درباره آن پراكنده و ناهمسو است. سنجش اعتبار و جايگاه روايات اين سريه موضوعي است كه منابع اسلامي و پژوهشگران معاصر به آن كمتر توجه كرده‌اند. اين جستار به‌دنبال آن است تا اخبار و اسناد مرتبط با سريه ذات‌السلاسل را ارزيابي و ديدگاه مختار را تبيين نمايد. پژوهش كتابخانه‌اي حاضر به شيوه مطالعه تاريخي و توصيفي، اسنادي تنظيم و منابع تاريخي، كلامي، فقهي، تفسيري و ادبي فريقين (شيعه و سني) مورد استفاده قرارگرفته است. در مقاله، نخست روايات مختلف درباره سريه به تفكيك آمده، سپس تحليل و برخي دلايل تعارض‌ها، ارزيابي و درنهايت سريه بازخواني شده‌است. نتايج حاصل گوياي آن است كه تعارض سندي و ناهمگوني محتوايي اخبار و گزينش‌هاي منابع اسلامي مانع آن شده تا روايت پيوسته‌اي از سريه، غرض و سرانجام آن ارائه گردد. در عين حال بخشي از تحولات سياسي و اجتماعي و جايگاه افراد بر اساس اين اخبار استخراج و تحت‌تأثير آن است.