آسيب‌شناسي و شناخت عوامل عدم اجرايي‌شدن طرح‌ها، پروژه‌ها،‌ فناوري‌ها‌ و پژوهش‌هاي فناورانه آب كشور

بررسي ها نشان مي دهد آن‌طور كه بايد و شايد از فناوري هاي ساخته‌شده و اختراعاتي كه در بخش هاي مختلف آب (شرب، صنعت و كشاورزي) توسعه يافته اند، در مقام اجرا استفاده نمي شود؛ بنابراين بايد مشكلات موجود موشكافي شده و راه حل هاي علاج بخش براي ورود فناوري هاي جديد در صنعت آب ارائه شود. بدين منظور 10 مورد از مهم‌ترين فناوري‌ها، ابداعات، اختراعات، پروژه‌ها و ايده‌هاي كاربردي براي بخش آب كشور از بين 70 فناوري منتخب، شناسايي شدند. سپس پرسشنامه‌‌ مورد نظر توسط 15 نفر از افراد متخصص، مجرب، خبره و مسلط به موضوع در بهار و تابستان 1401 تكميل و در پاييز و زمستان 1401 تحليل شد. براي سنجش پايايي پرسشنامه‌ها از آزمون آلفاي كرونباخ استفاده شد و مقدار آن براي قسمت‌هاي مختلف پرسشنامه (قوت، ضعف، فرصت و تهديد) بين 1-0.85 بود كه مورد تائيد است. سپس تجزيه‌وتحليل‌ داخلي و خارجي هر فناوري، با استفاده از ابزار تحليلي SWOT انجام و بهترين راهبرد براي هر فناوري معرفي شد. دسته‌بندي برترين و پرتكرارترين عوامل در هركدام از بخش‌هاي چهارگانه بر اساس نتايج 10 فناوري مورد بحث حاكي از آن بود كه گزينه افزايش راندمان و صرفه‌جويي قابل‌توجه آب (S1) از بخش نقاط قوت با 7 بار قرارگيري در رتبه اول، به‌عنوان مهم‌ترين گزينه شناسايي شد. هزينه بالاي طراحي، ساخت و يا اجراء (W1) از نقاط ضعف با 7، تغيير رويكرد سياست‌گذاري‌هاي كلان كشور و پذيرش فناوري‌ جديد (O3) و ذخيره آب، قابليت توسعه و پايداري امنيت آبي و غذايي كشور (O4) از نقاط فرصت با 3 و همچنين تأثير كوتاه‌مدت فناوري و مشكلات آتي مربوط به آن (T1)، بروكراسي اداري و عدم تسريع فرايند ثبت اختراع و استفاده از فناوري (T2) و بازده اقتصادي-فني پايين و خارج شدن از چرخه كاربرد (T5) از نقاط تهديد با 3 بار قرارگيري در رتبه اول، پرتكرارترين گزينه‌هاي هر بخش بودند. همچنين آسيب‌شناسي عوامل موفقيت و شكست فناوري‌ها نشان داد كه نقطه قوت بومي‌سازي فناوري و اختراعات صنعت آب و توليد داده‌هاي معتبر (S5)، نقطه ضعف مشكلات مربوط به عدم سهولت در بهره‌برداري (W3)، نقطه فرصت توسعه دانش فني و انتقال علم به كشورهاي ديگر (O1) و نقطه تهديد بازده اقتصادي-فني پايين و خارج شدن از چرخه كاربرد (T5) به ترتيب با 4، 4، 4 و 5 بار قرارگيري در رتبه پنجم، به‌عنوان كم‌اهميت‌ترين عوامل شناسايي شدند. در مجموع راهبرد رقابتي به‌عنوان كارآمدترين راهبرد شناخته شد.