پايش اثر تغيير كاربري اراضي بر روند فرسايش خاك با استفاده از داده‌هاي ماهواره‌اي در شرق هرمزگان

تغييرات كاربري اراضي و پوشش زمين به دليل تأثير بر اكوسيستم‌هاي طبيعي، براي حافظان منابع طبيعي و برنامه‌ريزان استفاده از زمين به يك نگراني تبديل شده است. تحقيق حاضر با هدف ارزيابي اثر تغيير كاربري اراضي بر فرسايش خاك، با استفاده از تصاوير ماهواره‌اي لندست و مدل RUSLE در شهرستان سيريك انجام شد. به اين منظور، نقشه كاربري اراضي با استفاده از تصاوير پيش پردازش شده سنجنده‌هاي TM و OLI به‌ترتيب براي سال‌هاي 2010 و 2019 و با روش طبقه‌بندي نظارت شده حداكثر احتمال تهيه شد. در مرحله بعد، فرسايش خاك با استفاده از معادله جهاني ارزيابي اين فرسايش (RUSLE) براي سال‌هاي 2010 و 2019 محاسبه شد. نتايج تغييرات كاربري اراضي در بازه زماني بين سال‌هاي 2010 و 2019 نشان داد كه اراضي كشاورزي، اراضي لخت و شوره‌زار و مناطق مسكوني، به ترتيب افزايش 5.54، 3.27 و 0.23 درصدي داشت؛ اين در حالي است كه كاربري جنگل، مراتع و بسترهاي آبي به ترتيب كاهش 0.01، 7.34 و 1.61 درصدي را از خود نشان داد. نتايج بررسي تغييرات مدل RUSLE بيانگر اين مطلب است كه در بازه زماني سال‌هاي 2010 تا 2019، از مساحت كلاس‌ فرسايش خاك خيلي كم حدود 10.56 درصد كاسته و به مساحت طبقات كم، متوسط، زياد و خيلي زياد به ترتيب حدود 2.07، 2.38، 1.13 و 4.99 درصد افزوده شد. بر اين اساس، يافته‌هاي به‌دست آمده از افزايش فرسايش خاك در منطقه، تحت تأثير عوامل اقليمي همچون خشكسالي و تغييرات بارش و عوامل انساني از قبيل تغييرات غير اصولي كاربري اراضي و مديريت نامناسب آب در حوضه‌هاي آبخيز بالا دست است.