بررسي مبناي فهم سلف از ديدگاه ابن‌تيميه

از ابن­تيميه به‌عنوان يكي از پيشگامان طرح حجيت فهم سلف، نام ‌برده مي­شود. او با تضييق مفهوم سلف، سلف را فقط شامل افرادي مي­داند كه در سه قرن اول اسلام زندگي مي‌كردند. طبق اين نظر، علماي خلف، شايستۀ فهم متون ديني نيستند و بايد فهم خويش را با فهم سلف تصحيح كنند؛ زيرا فهم سلف بر خلف برتري دارد. هدف اين مقاله، بررسي اين سؤال است كه آيا اين مبنا حجيت دارد يا نه؟ آيا حجيت فهم سلف، اطلاق دارد يا مقيد است؟ اساس بسياري از فرقه‌هاي انحرافي به‌ويژه وهابيت به نظريه­هاي ابن­تيميه برمي­گردد؛ ازاين‌رو در اين مقاله، ديدگاه ابن­تيميه بررسي مي­شود. در اين پژوهش پس از تحليل و بررسي ديدگاه ابن­تيميه در فهم سلف، به اين مطلب دست پيدا كرديم كه دلايل مورداستناد ابن‌تيميه در حجيت فهم سلف يا دلالتي بر حجيت فهم سلف ندارند يا دليل، اخص از مدعاست و گاهي دلايل، خلاف عقل و شواهد تاريخي مي­باشند. اين موضوع، خود ما را به اين نكته رهنمون مي­سازد كه فهم سلف به‌عنوان يك مبنا، علميتي ندارد.