آزادي از منظر ليبراليسم و ماركسيسم: با تأكيد بر آراي برلين و ماركس

رويكرد انديشمندان ليبرال و ماركسيست بعنوان دو انديشه غالب در قرن بيستم به مبحث آزادي، مبين جهان‌بيني آنها به مقوله آزادي و حقوق اساسي افراد است. پرسش اين است كه ليبراليست‌ها و ماركسيست‌ها قائل به كدام يك از نظريات مطرح در خصوص مفهوم آزادي‌اند كه بر اساس تجربه تاريخي بدست آمده در سده گذشته، نوع نگاه آنان به حقوق و آزادي‌هاي فردي شهروندانشان و به رسميت شناختن اين حقوق و آزادي‌ها در عمل تا اين حد با يكديگر متفاوت است؟! آنچه ليبرال‌ها بر آن نظر دارند به تعبير برلين، مفهوم منفي از آزادي است و در نقطه مقابل برداشت ماركسيست‌ها از ايده آزادي، برداشتي است كه از آن به آزادي مثبت تعبير مي‌شود. با لحاظ تجربه تاريخي و نگاهي به نظام‌هاي ليبرال و ماركسيستي در سده اخير، بنظر مي‌رسد آنچه تضمين كننده اراده آزاد افراد و حقوق اساسي‌شان است، برداشت منفي از آزادي است و تعبير مثبت از آزادي مي‌تواند به نفي اراده آزاد افراد و نهايتاً نوعي استبداد منجر شود.  لذا هدف اصلي مقاله بررسي، نسبت‌سنجي و تعيين جايگاه آزادي (بويژه تفسير رايج از آن يعني آزادي منفي و آزادي مثبت) در قياس با اصول و قواعد حاكم بر دو انديشه سياسي ليبراليسم و ماركسيسم است.