توسعه ي رويكردي اختصاصي مبتني بر AcciMap براي تجزيه ‌و تحليل حوادث دريايي

مقدمه: ايران، به دليل داشتن ۲۷۰۰ كيلومتر مرز آبي با كشورهاي منطقه، به‌عنوان بزرگ‌ترين ناوگان حمل‌ونقل دريايي خاورميانه شناخته مي‌شود. با اين‌حال، محيط پيچيده و پرخطر دريايي، اين موهبت را به زيان بدل كرده و از طرفي رشد فنّاوري نيز بر پيچيدگي آن افزوده است. اين موارد، نياز به توسعه ي ابزارهاي جديد جهت تجزيه‌ و تحليل حوادث را تضمين مي‌كند تا علاوه بر قدرت كاوش بالا در داده‌هاي حوادث، باعث ايجاد يكپارچگي در حوزه‌ي تجزيه‌ و تحليل حوادث دريايي شود. مطالعه ي حاضر، با هدف توسعه‌ي يك رويكرد اختصاصي تجزيه و تحليل حوادث دريايي مبتني بر AcciMap انجام شده است. روش كار: اين پژوهش، يك مطالعه ي توصيفي از نوع كاربردي بوده كه در ۳ فاز اصلي ۱) جمع‌آوري اطلاعات، ۲) توسعه ي رويكرد و ۳) اعتباربخشي انجام شده است. در مرحله ي اول، با استفاده از مرور مطالعات پيشين، مصاحبه با خبرگان و تجزيه و تحليل حوادث واقعي، اطلاعات لازم درخصوص عوامل مؤثر در حوادث دريايي استخراج شده و در مرحله ي بعد، رويكرد AcciMap در قسمت‌هايي توسعه يافت و در مرحله ي سوم، مدل طراحي‌شده، توسط خبرگان حوزه ي دريايي، اعتباربخشي و تأييد شد.   يافته ها: مدل AcciMap توسعه يافته در سه سطح «عوامل خارجي (بين‌المللي و ملي)»، «عوامل درون‌سازماني» و « شرايط محيطي/ فردي و فعاليت‌هاي فردي» تنظيم ‌شده است؛ كه در آن سطح «عوامل خارجي (بين‌المللي و ملي)» در ۳ لايه ي اصلي، ۲ لايه ي فرعي و ۱۳ لايه ي فرعي ثانويه، سطح «عوامل درون‌سازماني» به ۲ لايه ي اصلي، ۱۱ لايه ي فرعي و ۳۵ لايه ي فرعي ثانويه و سطح «شرايط محيطي/ فردي و فعاليت‌هاي فردي» به ۱ لايه ي اصلي، ۳ لايه ي فرعي و ۱۱ لايه ي فرعي ثانويه طبقه‌بندي‌شده است. نتيجه گيري: استفاده از رويكرد توسعه يافته، مي‌تواند سطوح داراي نقص و مسئول اجراي اقدام اصلاحي را مشخص نمايد. همچنين به دليل گنجانده شدن عوامل نوظهور مؤثر در حادثه، رويكرد ارائه‌شده در اين مطالعه، قدرت كاوش بالاتري در داده‌هاي حوادث دريايي دارد.