تطبيقات قاعدة الميسور در وصيت به حج

مشهور فقها براي تكليفي‌كه مركب، و نسبت به برخي از اجزاي آن تعذر باشد قاعدة الميسور را جاري مي‌دانند. بر اساس اين قاعده هر گاه انجام تكليفي دشوار باشد و مقدور مكلف نباشد، انجام دادن مقدار ممكن، واجب است. مطالعه و بررسي تطبيقي اين قاعده در مسائل وصيت به حج، از آنجا كه داراي ابتلاي مكلفان و وجود آراي گوناگون است، لازم و ضروري به نظر مي‌رسد. روش تحقيق در اين مقاله، توصيفي ـ تحليلي است و با ابزار كتابخانه‌اي انجام گرفته است. يافته‌هاي پژوهش: اگر وصيت‌كننده براي اداي حجّ واجب، سال، مبلغ و نماينده تعيين كند و مبلغ تعيين‌شده كافي نباشد، براي وجوب اداي حج مي‌توان به قاعده الميسور تمسك جست؛ گويي وصيت براي دو چيز است: يكي حج و ديگري هزينه كردن مقدار تعيين‌شده. حال اگر هزينه مقدار معيّن متعذر شود، حج ساقط نمي‌شود و بايد به­جا ‌آورده شود. همچنين اگر نايب خاص و غير آن، نسبت به هزينه مشخص‌شده در حج مستحبي رغبتي نداشته باشد، مبلغ آن صرف كارهاي خير مي‌شود. اگر نايب خاص، هزينه تعيين‌شده را نپذيرد، شخص ديگري براي اداي حج نايب گرفته مي‌شود تا با مبلغ تعيين‌شده حج به‌جا آورد.