مقايسه بازتاب استعاري زمان در دو گفتمان متون مطبوعاتي فارسي

در پژوهش توصيفي ‌- ‌‌تحليلي حاضر، در چارچوب كلي معنا‏شناسي ‌شناختي و با تأكيد بر نظريه استعارۀ مفهومي ليكاف و جانسون (1980)، ضمن بهره‏گيري از روش نونز و سويتسر (2006) و منطق رياضي، استعاره‌‏هاي حركتي زمان در مقاله‏هاي سياسي و اقتصادي روزنامه شرق مقايسه مي‌‏شوند. اهداف پژوهش تعيين كارآيي نظريه يادشده، تعيين انواع استعاره‏ هاي حركتي زمان و الگوي غالب در اين متون، چگونگي توزيع و ساز و كارهاي بياني آن‏هاست. جامعة آماري شامل همة مقاله‏ هاي سياسي و اقتصادي اين روزنامه در سال (1396) و حجم نمونه شصت مقاله است. نتايج بيان­گر كارآيي نظرية شناختي مورد بحث بود؛ افزون بر اين، مشخّص شد كه استعارۀ حركت زمان با بيشترين بسامد (72%)، الگوي غالب است و استعاره‏هاي حركت ناظر (18%) و حركت بي‏ناظر (9%) ديگر الگوهاي موجود هستند. نگارندگان استعارۀ حركت زمان و ناظر را كه از كمترين بسامد (1%) برخوردار بود، الگو تلقّي نكردند. بين توزيع انواع استعاره‏ها در هر يك از متون سياسي و اقتصادي اختلاف معناداري ديده نشد؛ امّا در كل داده‏ ها اختلاف معناداري بين استعارۀ حركت زمان و استعاره‌هاي ديگر وجود داشت كه مي‏تواند نشانه‏اي از بنيادي‌‏تر و حياتي‏ تربودن زمان نسبت به مكان در مسائل اقتصادي و سياسي باشد؛ اگرچه در بيشتر استعاره ‏ها، مفاهيم زماني با استفاده از مفاهيم مكاني بيان شده بودند.