مطالعه تأثير عوامل جامعه‌شناختي بر گرايش به قاچاق مواد مخدر در استان مرزي اردبيل

قاچاق مواد مخدر به دليل سودآوري اقتصادي –اجتماعي به يكي از معضلات انتظامي جامعه و مسئله اجتماعي حال حاضر جامعه تبديل‌شده است، مطابق آمارها، ميزان قاچاق مواد مخدر در استان مرزي اردبيل روندي افزايشي داشته است. بر اين اساس هدف اصلي پژوهش مطالعه تأثير عوامل جامعه‌شناختي بر گرايش به قاچاق مواد مخدر در استان اردبيل است. روش پژوهش از نوع پيمايشي (كمي)؛ ابزار آن پرسشنامه؛ جامعه آماري آن 408322 و حجم نمونه برابر با 384 نفر (فرمول كوكران) به روش نمونه‌گيري تصادفي از بين شهروندان انتخاب‌شده و بعد از تعريف مفهومي و عملياتي متغيرها؛ سطح روايي (متخصصان) و پايايي (آلفاي كرونباخ بالاي 7/0) پژوهش مورد تائيد قرارگرفته است. طبق نتايج پژوهش بين كنترل اجتماعي رسمي و غيررسمي (423/0- r =)، هم‌نشيني افتراقي (320/0 r =)، بي‌سازماني خانوادگي (289/0 r =)، آنومي اجتماعي (412/0- r =)، محروميت نسبي (380/0 r =) و كسب منزلت اجتماعي (200/0 r =) با گرايش به قاچاق مواد مخدر رابطه معني‌داري وجود دارد. ضريب تعيين تعديل‌شده برابر با 28 درصد و ضريب همبستگي چندگانه برابر با 25 درصد است. متناسب با يافته‌هاي پژوهش؛ با كاهش بي‌سازماني اجتماعي-محيطي از طريق بازآفريني كنترل رسمي و غيررسمي مرتبط با نهادهاي انتظامي؛ حذف فضاي بي‌دفاع شهري-محيطي؛ تقويت فضاي كسب‌وكار نوين (افزايش مشاركت شغلي و كاهش بيكاري و احساس بيگانگي اجتماعي) و خلق سرمايه اجتماعي (تقويت اعتماد و انسجام خانوادگي، تعلق مذهبي) مي‌توان از گرايش به قاچاق مواد مخدر كاست.