بررسي شكل هاي شيميايي فسفر براي مديريت فسفر خاك در اراضي تحت كشت پسته

داشتن اطلاعات كافي و دقيق در مورد فسفر معدني خاك براي توسعه كشاورزي پايدار در مناطق خشك بسيار مهم است. همچنين آگاهي از تغيير شكل فسفر در خاك‎هاي مختلف براي توصيه كود فسفره بسيار مهم است. هدف از اين مطالعه يافتن اثرات استفاده طولاني مدت از مقادير مختلف فسفر بر ميزان فسفر قابل استفاده براي گياهان و تعيين شكل‎هاي معدني فسفر موجود در خاك بود.براي اين منظور 84 نقطه نمونه برداري با فاصله منظم 2 كيلومتر از يكديگر به كمك نرم افزار ايلويس تعيين گرديد و 168 نمونه خاك از دو عمق 40 0 و 80 40 سانتي‎متري از اراضي زير كشت پسته شهرستان سيرجان جمع آوري شد. به منظور جداسازي و تعيين شكل‎هاي معدني فسفر در خاك از روش جيانگ و گو (عصاره گيري دنباله دار) استفاده ‎شد. اين روش، فسفر را به شكل‎هاي دي كلسيم فسفات ، اكتاكلسيم فسفات، فسفات‎هاي آلومينيوم ، فسفات‎هاي آهن، فسفات‌هاي محبوس و آپاتيت جدا مي‌كند. نتايج نشان داد كه مقدار فسفر كل در اين نمونه هاي خاك به طور ميانگين بالاي 460 ميلي‎گرم در كيلوگرم خاك بود و فراواني اشكال شيميايي فسفر به ترتيب آپاتيتApatite فسفات آلومينيومAl P دي‎كلسيم فسفاتCa2 P فسفر محبوسOc P≥ فسفات آهنFe P اكتا كلسيم فسفاتCa8 P بود. اين نتايج نشان داد كه مصرف مداوم فسفر منجر به تبديل فسفر موجود در خاك به شكل‎هاي غيرقابل دسترس مانند آپاتيت مي‎شود. مقادير بالاي فسفر كل نشان مي‎دهد كه با مديريت بهينه مصرف كودهاي فسفره و تغيير شرايط خاكي تا حد امكان مانند افزودن مواد آلي، مي توان فسفر مورد نياز را بدون منابع جديد تأمين كرد.