‌تأثير آزمون مبتني بر بازي وار سازي بر اضطراب امتحان، علاقه و يادگيري درس رياضي دانش‌آموزان پايه ششم ابتدايي

پيشينه و اهداف:‏‎ هدف پژوهش حاضر، بررسي ‌تأثير آزمون مبتني بر بازي‌وارسازي‌ بر اضطراب امتحان، علاقه و يادگيري درس رياضي دانش‌آموزان پايه‌‌ششم ابتدايي است.روش‌ها‌: روش مورد استفاده در پژوهش حاضر از نوع شبه تجربي و طرح پيش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه كنترل بوده و از نظر هدف، جزو پژوهش‌هاي كاربردي است. جامعه آماري در پژوهش حاضر، شامل همه دانش‌آموزان پسر پايه ششم ابتدايي شهرستان اسدآباد در سال تحصيلي 1401 -1400 است كه از اين ميان 2 كلاس 17 نفره از دانش‌آموزان، به روش نمونه‌‌گيري در دسترس انتخاب و به صورت تصادفي در دو گروه آزمايش و كنترل جايگزين شدند. در طي 8 جلسه،‌ پس از پايان آموزش در هر جلسه، در كلاس درس مجازي‌ براي گروه كنترل، آزمون به‌صورت معمولي اجرا ‌شد. اما براي گروه آزمايش، آزمون به‌صورت بازي‌‌وار‌سازي‌ اجرا ‌شد. به اين‌صورت كه سؤالاتي براساس محتوا و سرفصل‌هايي كه هر جلسه تدريس مي‌شد، طراحي و در سامانه كاهوت بارگذاري مي‌شد. پس از پايان هر جلسه معلم لينك را در اختيار دانش‌‌آموزان قرار مي‌داد. دانش‌آموزان وارد سامانه مي‌شدند و به سؤالات پاسخ مي‌دادند. هم‌زمان با پاسخ دادن به سؤالات، مي‌‌توانستند وضعيت خود را در مقايسه با ساير دانش‌آموزان ببيند. دانش‌آموزان آواتارهايي را انتخاب مي‌كردند و در محيطي جذاب و چندرسانه‌‌اي با سايرين به رقابت مي‌پرداختند. همچنين معلم تابلوي امتياز را پس از پايان هر آزمون در نرم‌‌افزار شاد به اشتراك مي‌‌گذاشت و اسامي نفرات برتر ثبت مي‌شد. براي جمع‌آوري داده‌ها از پرسش‌نامه اضطراب امتحان ابوالقاسمي ‌و همكاران، پرسش‌نامه علاقه به رياضي نعمتي و آزمون يادگيري محقق ساخته استفاده شد. براي تعيين روايي صوري و محتوايي آزمون از نظرات 12 تن از معلمان متخصص موضوعي استفاده شد. براي روايي محتوايي از شاخص CVR استفاده شد كه اين مقادير در تك تك سوالات بررسي شدند و از مقدار 0.7 بيشتر بودند. لذا روايي محتوايي آزمون نيز مورد تأييد قرار گرفت. پايايي آزمون يادگيري رياضي در پژوهش به روش كودرريچاردسون21،‌0 مقدار 0.81 به دست آمد كه حاكي از پايايي مناسب اين آزمون است. داده‌ها با استفاده از تحليل كوواريانس مورد تجزيه و تحليل گرفت.يافته‌ها: نتايج تحليل كوواريانس نشان داد كه مداخله آزمايشي نتوانسته است به طور معناداري سبب كاهش اضطراب امتحان، افزايش علاقه به رياضي و افزايش ميزان يادگيري دانش‌آموزان گروه آزمايش شود (0.05 P).نتيجه‌گيري:‌ بر اساس نتايج مي‌توان استدلال كرد، استرس و اضطراب در ماهيت آزمون‌ها وجود دارد و اين متغيرها تحت تاثير عوامل مختلف فرهنگي، خانوادگي و محيطي قرار دارند و تغيير فرايند آزمون با استفاده از بازي‌وار سازي نتوانسته است تأثير معناداري بر متغيرهاي اضطراب امتحان، علاقه به درس رياضي و يادگيري رياضي داشته باشد. از سوي ديگر، با توجه به فقدان سامانه‌هاي داخلي در رابطه با بازي‌وار سازي، از سامانه مطرح بين‌المللي كاهوت استفاده شد كه به دليل عدم تطابق با برخي مؤلفه‌هاي فرهنگي ممكن است از دلايل عدم تأثيرگذاري باشد. با توجه به نتايج پژوهش، به كارگيري اصول بازي‌وار سازي در آزمون‌ها در مقطع ابتدايي نياز به بررسي جوانب و ابعاد مختلف دارد كه پژوهش‌هاي آتي مي‌توانند مورد توجه قرار دهند.