ارزيابي ارتباطات زيستگاهي گونه قوچ و ميش اوريال (Ovis vignei arkal) به‌منظور طراحي دالان ارتباطي در جاده ميان‌گذر پارك ملي گلستان با رويكرد تلفيقي نظريه‌هاي مدار الكتريكي و گراف

جاده‌ها و بزرگراه‌ها با قطع ارتباطات زيستگاهي به ‌شدت بر وضعيت ارتباطات بوم‌شناختي سيماي سرزمين اثرگذار هستند و منجر به تكه‌تكه شدن زيستگاه‌هاي موجود شده و يكي از عوامل تهديدكننده بقاي حيات‌وحش مي‌باشند. پژوهش حاضر به بررسي اثر جاده ميان‌گذر تهران-مشهد از ميان پارك ملي گلستان بر جمعيت گونه قوچ و ميش اوريال مي‌پردازد تا بتواند بهترين نقطه را براي احداث دالان ارتباطي شناسايي نمايد. براي ارزيابي ارتباطات گونه، دو مقياس زيست‌بوم و لكه انتخاب شد. در مقياس زيست‌بوم از نظريه مدار و شاخص گلوگاه و در مقياس لكه از نظريه گراف و شاخص مركزيت بينابيني (BC) استفاده گرديد. با روي ‌هم­ گذاري محدوده گلوگاه ارتباطي و در نظرگيري كوتاه‌ترين مسير به لكه‌اي كه بيشترين نقش را در حفظ شاخص BC داشت، مكان بهينه براي احداث دالان شناسايي شد. نتايج اين پژوهش نشان داد در سمت شرق منطقه به­ دليل مطلوبيت بالاتر زيستگاه قوچ و ميش اوريال، لكه‌هاي زيستگاهي تراكم بيشتري داشته و با تلفيق نظريه‌هاي مدار و گراف، جاب­جايي بيشتري نيز صورت مي‌گيرد. احداث دالان در اين منطقه احتمالا به افزايش جابجايي گونه، حفظ جمعيت آن و جلوگيري از انزواي زيستي و در نتيجه بهبود وضعيت زيستگاه‌هاي پايين‌دست كمك خواهد شد.