بررسي فيتوشيميايي و فعاليت آنتي‌اكسيداني فرآورده‌هاي جانبي اسانس‌گيري ريزوم هيبريدهاي زنبق ‏آلماني (‏Iris germanica L.‎‏)‏

گونه هاي گياه ايريس (Iris) به عنوان منبع غني از ايزوفلاونوئيدها شناخته مي شوند. زنبق آلماني (Iris germanica L.) يكي از مهم ترين انواع زنبق هاي ريش دار است، كه در طب سنتي با نام ايرسا شناخته مي شود. در اين پژوهش، ميزان كل تركيبات فنولي و فعاليت آنتي‌اكسيداني پساب به دست آمده در طول فرآيند اسانس گيري 34 نمونه ريزوم زنبق آلماني (6 نمونه والد، 27 نمونه هيبريد و 1 نمونه تجاري) اندازه‌گيري شد. نمونه هاي زنبق آلماني از پژوهشكده ملي گل و گياهان زينتي واقع در شهر محلات جمع‌آوري و نمونه تجاري از بازار خريداري شدند. بعد از استخراج اسانس‌ از پساب در بالن، نمونه برداري شد. ميزان فنل كل نمونه‌ها به روش فولين سيكالتيو، فلاونوئيد به روش آلومينيوم كلريد و فعاليت آنتي‌اكسيداني (DPPH و FRAP) اندازه گيري شد. نتايج تجزيه واريانس نشان داد كه همه صفات اندازه گيري شده، تحت تاثير نوع هيبريد بود كه اين تاثير در تمامي صفات معني‌دار بود 0/01 P. نتايج مقايسه ميانگين نشان داد كه نمونه هاي با رنگ گل هاي ارغواني و بنفش بيشترين ميزان فنل و فلاونوئيد كل را داشته و به دنبال آن بالاترين ميزان فعاليت آنتي اكسيداني را دارند. به عبارت ديگر، بيشترين ميزان فلاونوئيد (113/22 ميلي گرم معادل كوئرستين در گرم وزن خشك) و فعاليت آنتي اكسيداني (DPPH) (817/73 ميلي گرم معادل TBHQ در گرم وزن خشك) در نمونه P6 (والد ارغواني) و بيشترين ميزان فنل كل (261/31 ميلي گرم معادل اسيدگاليك در گرم وزن خشك) در نمونه P3 (والد بنفش) مشاهده شد. در كل، پساب حاصل از اسانس گياه زنبق آلماني، بعنوان منبعي مناسب و ارزان جهت به دست آوردن آنتي‌اكسيدان‌هاي طبيعي مي باشد.