بررسي تأثير فيلتر‌هاي سنگريزه‌اي در سامانه‌هاي جمع‌آوري آب باران به‌منظور بهينه‌سازي نفوذ و افزايش ذخيره رطوبتي خاك در شرايط كشت ديم

اين تحقيق با هدف بررسي تأثير فيلترهاي سنگريزه‌اي در بهينه‌سازي نفوذ و افزايش رطوبت خاك باغات ديم تحت شرايط به‌كارگيري سامانه‌هاي جمع‌آوري آب باران در طي سال‌هاي 1397-1392 در استان چهارمحال و بختياري به اجرا در آمده است. عرصه تحقيق داراي متوسط بارندگي سالانه 300 ميلي‌متر، خاك با بافت لوم رسي سيلتي و ميانگين شيب 15 درصد است. براي انجام اين پژوهش، سامانه‌هاي سطوح آبگير باران در پنج تيمار، شامل جمع‌آوري سنگريزه و پوشش‌گياهي سامانه با دو حالت‌ داراي فيلتر و بدون فيلتر، عايق نمودن سامانه با دو حالت داراي فيلتر و بدون فيلتر و تيمار شاهد (زمين دست‌نخورده)، به همراه سه رقم بادام (ربيع، مامايي و شاهرود 21) و در پنج تكرار احداث شدند. رطوبت خاك در اعماق 25، 50 و 75 سانتي‌متري چاله نهال در هر يك از سامانه‌ها با استفاده از دستگاه TDR به دقت اندازه‌گيري و ثبت شد. به‌منظور مشخص نمودن نقش فيلترها و تعيين تفاوت بين تيمارهاي مشابه با اختلاف وجود يا عدم وجود فيلتر سنگريزه‌اي در آن‌ها، از آزمون T جفتي در نرم‌افزار SPSS استفاده شد. نتايج نشان داد بين تيمارها در حالت‌هاي داراي فيلتر و بدون فيلتر از لحاظ درصد رطوبت خاك تفاوت معني‌دار وجود دارد. به‌عبارت ديگر به‌كارگيري فيلتر سنگريزه‌اي در چاله كشت نهال، باعث بهينه‌سازي نفوذ رواناب‌هاي استحصال شده به درون خاك، افزايش رطوبت در محل توسعه ريشه درخت و افزايش رشد و نمو آن خواهد شد. بنابراين به‌كارگيري فيلتر سنگريزه‌اي در چاله كشت نهال در شرايط به‌كارگيري سامانه‌هاي سطوح آبگير باران توصيه مي‌شود.