هژموني آمريكا در افغانستان و چالش امنيت در شرق ايران(2001-2021)

هدف: تجاوز نظامي به افغانستان، رويكرد تهاجمي رهيافت واقع گرايي در سياست خارجي آمريكا با هدف دستيابي به موازنه قدرت و هژموني در برابر دشمنان در مركز آسيا را آشكار ساخت. راهبردي كه با هدف حفظ هژموني و تأمين امنيت حداكثري با محاصره قدرت هاي منطقه اي از طريق استقرار تسليحات و تجهيزات استراتژيك، گسيل گسترده نيروهاي نظامي هم پيمان ناتو و سياست هاي مداخله جويانه براي ضربه زدن به امنيت ملي كشورهاي همسايه افغانستان دنبال گرديد. با بيان اين گزاره ها، پرسش اصلي اين است كه ايالات متحده در طول دو دهه حضور در افغانستان، از چه اهرم هايي براي ضربه زدن به امنيت ملي ايران استفاده كرد؟ روش: اين مقاله درصدد است تا با روش توصيفي –  تحليلي و بر پايه گردآوري منابع اسنادي –  كتابخانه اي، به بررسي فرضيه پژوهش در چارچوب ابعاد نظامي، اجتماعي و اقتصادي مكتب كپنهاگ بپردازد. يافته ها: استراتژي هاي محاصره نظامي، توسط پايگاه هاي نظامي و پيشبرد طرح هاي جاسوسي از غرب افغانستان، گسترش شكاف هاي قومي و مذهبي با هدف ترويج خشونت و تنش در جنوب شرق ايران براي مقابله با طرح هاي اقتصادي و توسعه كمي و كيفي توليد مواد مخدر در مجاورت مرزهاي ايران، به منظور تضعيف امنيت ملي ايران دنبال گرديد. نتيجه گيري: حضور پررنگ نظاميان ايالات متحده در افغانستان و استقرار انواع جنگنده ها و تسليحات راهبردي – جاسوسي در پايگاه هاي مجاور مرزهاي شمال شرق ايران، بزرگترين تهديد براي امنيت نظامي ايران بود. از طرفي، حمايت مستقيم مالي و سياسي از تجزيه طلبان قومي، تنها خشونت هاي اجتماعي، تنش هاي قومي و تحركات مسلحانه را تقويت كرد و درنهايت افزايش توليد مواد مخدر در غرب افغانستان، به بحراني كردن مرزها و گسترش اعتياد در جامعه انجاميد كه امنيت اجتماعي و اقتصادي را تضعيف نموده است.