اثر مغناطيس بر تغييرات متابوليت‌هاي ثانويه قارچ گانودرما لوسيدوم به‌عنوان نمونه يك ارگانيسم يوكاريوتي

در فرآيندهاي بيوتكنولوژي، افزايش توليد زيست‌توده و متابوليت‌هاي ثانويه، از شرايط اقتصادي بودن پروژه‌هاست. هدف از مطالعه حاضر بررسي امكان افزايش زيست‌توده و متابوليت‌هاي ثانويه قارچ Ganoderma lucidum با استفاده از ميدان مغناطيسي به‌عنوان يك محرك غير زنده بود. چهار سطح مغناطيس شامل 0، 20 ،40 و 60 ميلي‌تسلا به‌مدت 0، 30، 60 و 90 دقيقه در سه تكرار بر ميسليوم با قطر يك سانتي‌متري قارچ خالص‌سازي شده، اعمال و بهترين تيمار براساس ميزان رشد و فعاليت آنتي‌اكسيداني انتخاب گرديد. ميزان تركيب‌هاي ثانويه در ميسليوم‌هاي تحت ميدان مغناطيس منتخب (60 ميلي‌تسلا به‌مدت90 دقيقه) شامل بتولين، اسيد بتولينيك، اسيد آسكوربيك، آستاگزانتين، پلي‌ساكاريد كل و آنتي‌اكسيدان‌ها اندازه‌گيري و با تيمار شاهد و قارچ طبيعي مقايسه گرديد. نتايج نشان داد مغناطيس كردن باعث افزايش بيش از 2.5 برابري بتولين (يك تري‌ترپن ضد سرطاني قوي) نسبت به قارچ طبيعي و 3.7 برابري نسبت به ميسليوم شاهد شد. غلظت پلي‌ساكاريدها در بستر كشت ميسليوم تيمار شده و شاهد، به‌ترتيب 5.05 و 5.17 برابر قارچ طبيعي اندازه‌گيري گرديد. ميزان اسيد گانودريك در ميسليوم تيمارشده (درون سلولي) و محيط كشت PDB (برون سلولي) بررسي شد. بيشترين مقدار اسيد گانودريك (1.9 ميلي‌گرم در ميلي‌ليتر) در ميسليوم تيمارشده بدست آمد و قارچ طبيعي و محيط كشت PDB ميزان تقريباً يكساني (1.87 و 1.86 ميلي‌گرم در ميلي‌ليتر) از اين تركيب داشتند. ميزان اسيد بتولينيك (يك تركيب ضدسرطاني مشتق شده از بتولين)، اسيد آسكوربيك و آستاگزانتين به‌ترتيب در قارچ طبيعي بيشتر از تيمار 60 ميلي‌تسلا مغناطيس به‌مدت 90 دقيقه و پس از آن در شاهد بود. درصد آنتي‌اكسيدان‌ها در شاهد، حدود 85% و در قارچ طبيعي و ميسليوم تيمار شده، حدود 75% بدست آمد. با توجه به نتايج، چشم‌انداز مناسبي براي بكارگيري كشت‌هاي درون‌شيشه‎اي (in vitro) قارچ گانودرما به جاي بهره‌برداري از قارچ طبيعي و همچنين احداث مزارع پرخرج وجود دارد.