امكان‌سنجي اعمال حقوق معنوي مؤلف تحت فناوري‌هاي نوين اطلاعات و ارتباطات

حقوق مالكيت فكري با گسترش فناوري‌هاي جديد فرازونشيب‌هاي بسياري را پشت سر گذاشته است و متناسب با اين فناوري‌ها تغييراتي نيز در خود جاي داده است. يكي از جهاتي كه متناسب با فناوري‌هاي نوين نياز به مطالعه و تفحص بيشتر دارد و كمتر بدان توجه شده، حقوق معنوي مؤلف است. با وجود اين بي‌توجهي، همواره كشمكش ميان منافع مؤلفان و صاحبان مؤسسات اقتصادي و مالي مانند رسانه‌ها و شركت‌ها و بنگاه‌هاي فعال در حوزۀ حق مؤلف بر سر تحديد يا عدم‌تحديد حقوق معنوي بنا به اقتضائات ناشي از پيشرفت فناوري‌هاي اطلاعات و ارتباطات باقي مانده است. بدين منظور، در اين پژوهش، با روشي تحليلي ـ توصيفي و با مطالعۀ چالش‌هاي حق معنوي مؤلف در رويارويي با فناوري‌هاي جديد اطلاعات و ارتباطات مانند متاورس و هوش مصنوعي، نتيجه‌گيري شده است كه درحالي‌كه برخي از آفرينش‌هاي مخلوق فناوري‌هاي نوين بايد از قلمرو حمايت حقوق معنوي خارج شوند، نبايد به كلي منكر وجود حقوق معنوي در اين آفرينش‌ها شد و حقوق معنوي مؤلف در اين فضا بايد بيشتر از هرچيز به دنبال ايجاد توازن ميان حقوق مؤلف و اقتضائات خاص اين فناوري‌ها بر اساس معيارهايي مانند ميزان اصالت و لطمه به حيثيت و شهرت مؤلف باشد.