واكاوي علل بهره‌گيري از فضاي كنترل‌نشده در پوستۀ حرارتي گرمخانۀ حمام‌هاي كاشان

بيان مسئله: با وجود تخمين‌هاي مختلفي كه در خصوص راهكارهاي مؤثر در كاهش اتلاف حرارت و ذخيره‌سازي انرژي در پيكره حمام‌هاي سنتي ايران بيان‌شده، ميزان كارايي به‌واسطه عدم امكان محاسبه كاركرد هريك، مشخص نشده است. هدف پژوهش: اين پژوهش سعي ‌دارد تا با تدقيق بر راهكارهاي مؤثر بر كاهش اتلاف حرارت موجود در گرم‌خانه‌هاي حمام‌هاي سنتي كاشان، ميزان كارايي سه راهكار مشترك در پيكره حمام‌ها، يعني «فشردگي در بافت و همسايگي»، «واردشدن در زمين» و «احاطه فضاي گرم‌خانه در بين فضاهاي كنترل‌نشده» را با يكديگر مقايسه كند و مشخص‌شود كه كدام ‌يك اصلي‌ترين و بيش‌ترين كارايي را در جلوگيري از اتلاف حرارت از پوسته در حمام‌هاي كاشان داشته‌اند. روش پژوهش: نوشتار حاضر از پارادايم كمي و راهكار شبيه‌سازي انرژي برخورداربوده كه براي محاسبات خود، از نرم‌افزار ديزاين بيلدر و مبتني‌بر شواهد برگرفته از خوانش كالبدي ساختار فضايي حمام‌هاي سنتي شهر كاشان به‌صورت نمونه‌گيري غير تصادفي، استفاده كرده است. نتيجه‌گيري: احاطه فضاي گرم‌خانه در بين فضاهاي كنترل‌نشده در حمام‌هاي كاشان، به ميزان مركزيت آن نسبت به پلان حمام، نتايج متنوعي در پي داشته است. ليكن در كم‌ترين حالت به‌طور ميانگين حدود 94/ 13 درصد در سال در حمام سلطان احمد و حدود 74/ 46 درصد در حمام خان مؤثر بوده است. اين رقم در مقايسه با هر چهار حمام به رقم ميانگين 18/ 33 درصد رسيده كه در مقايسه با سهم كارايي ناچيز راهكارهاي قرارگيري حمام در «داخل زمين» و «بافت فشرده شهري جهت برخورداري از همسايگي» كه به ترتيب حدود 44/ 5 و 6/ 0 درصد بوده، نشان از اهميت و كارايي اين راهكار دارد.