تجزيه و تحليل ساختار ژنتيكي و فيلوژنتيكي ژنوم ميتوكندريايي گونه هاي وحشي و اهلي بز

مقدمه و هدف: DNA  ميتوكندريايي يكي از پركاربردترين نشانگرهاي مولكولي براي مطالعات فيلوژنتيك در حيوانات به علت ساختار ساده ژنوم آن است كه يك مدل ايده آل براي مطالعه تكامل و تشابه ژنتيكي ارائه مي‌دهد. هدف از مطالعه حاضر، شناسايي شباهت ها و تفاوت هاي ژنتيكي و فيلوژنتيكي با استفاده از توالي كامل ژنوم ميتوكندريايي به همراه توالي هاي جداگانه 13 ژن رمزگر پروتئين به طور جداگانه به ازاي هر ژنوم، در بين هشت گونه بز وحشي و بز اهلي بود. مواد و روش ها: در اين مطالعه توالي هاي كامل ژنوم ميتوكندريايي و همچنين توالي 13 ژن رمزگر پروتئين به‌طور جداگانه به ازاي هر ژنوم مربوط به هفت نژاد بز وحشي شامل (Markhor (C. falcoeri, Capra,،Capra nubiana، Capra pyrenaica, Capra ibex sibirica, Capra caucasica,Capra aegagrus) و نژاد بز اهلي (Capra hircus) از پايگاه داده ها NCBI استخراج شدند. هم رديفي چندگانه ژنوم ها و توالي نوكلئوتيدي 13 ژن رمزگر پروتئين به ازاي هر ژنوم، با استفاده از نرم‌افزار DNASTAR بانام MegAlign و با روش Clustal W انجام شد؛ و براي محاسبه واگرايي و درصد شباهت ژنتيكي ژنوم ها و توالي هاي نوكلئوتيدي از بخش ديگر نرم‌افزار DNASTAR به نام Sequence Distances استفاده شد؛ براي آناليز فيلوژنتيكي ژنوم كامل ميتوكندريايي و توالي 13 ژن رمزگر با نرم افزاري MEGA7 هم تراز شدند. يافته ها: بر اساس آناليز هاي انجام‌شده مشخص شد كه بيشترين شباهت در بين توالي هاي نوكلئوتيدي ژنوم كامل ميتوكندريايي (99/50) بين بز اهلي (Capra hircus) و بز وحشي Capra aegagrus و كمترين درصد شباهت (93/79) بين نژاد Capra nubiana با بز وحشي Capra sibirica وجود دارد. هم چنين، بر اساس نتايج درخت فيلوژنتيكي مشخص شد كه نژادهاي بز اهلي (Capra hircus) و بز وحشي Capra aegagrus در يك گروه و نژاد وحشي Capra ibex و Capra pyrenaica در يك خوشه متمايز ديگر تقسيم‌بندي شده اند. نتيجه‌گيري: در اين مطالعه، تمام نتايج بدست آمده از آناليز توالي كل ژنوم ميتوكندريايي با نتايج حاصل از توالي 13 ژن رمزگر پروتئين به ازاي هر ژنوم مطابقت داشت كه نشان‌دهنده خوشه بندي صحيح نژادهاي بز وحشي و اهلي مي باشد؛ بنابراين مي‌توان از توالي‌هاي ژنوم ميتوكندري به‌عنوان يك نشانگر ژنتيكي مناسب در جهت تجزيه‌وتحليل دقيق فيلوژنتيك و خوشه بندي گونه هاي مختلف بز استفاده كرد.