«بيمه بيكاري» به‌مثابه سياست رفاهي (با تأكيد بر قانون كار و طرح بيمه بيكاري ايام كرونا)

پيشينه و اهداف: دولت ها همواره براي اداره جامعه، نظام حمايتي– رفاهي داشته اند كه در راستاي سياست هاي رفاهي تعيين شده از سوي آن ها عملياتي مي شود. بخش عمده اين حمايت ها كه مشتمل بر «مساعدت اجتماعي »، «بيمه هاي اجتماعي » و «سياست بازار كار » است، محصول سياست هاي رفاهي است. هدف مقاله حاضر، تحليل گفتمان سياست رفاهي در «قانون كار » و «طرح بيمه بيكاري ايام كرونا » است. روش شناسي: روش تحليل گفتمان )به شيوه تحليل گفتمان لاكلاو و موفه(، روش پژوهش انتخابي در اين نوشتار است. به اين منظور، متن «قانون كار » و «طرح بيمه بيكاري ايام كرونا » به عنوان جامعه هدف پژوهش، مبناي بررسي و تحليل قرار گرفت. يافته ها: در طول چهار دهه پس از پيروزي انقلاب، همواره ايران داراي سياست ها و برنامه هاي رفاهي بوده، اما جايگاه سياست رفاهي در حوزه بيمه بيكاري در گفتمان هاي سياسي و اجتماعي دولت هاي پس از انقلاب يكسان نبوده است و در ترسيم فضاي گفتماني هر دولت، با توجه به دالّ مركزي آن، سازوكارهاي سياست رفاهي در حوزه رفع بيكاري و اشتغال آفريني متفاوت بوده و در ضمن مفصل بندي گفتمان حاكم بر قانون كار و طرح بيمه بيكاري ايام كرونا تاحدودي متمايز بوده است. بدين ترتيب كه دالّ شناور «سياست رفاهي در حوزه رفع بيكاري » در قانون كار را بر مبناي دالّ مركزي «سياست اجتماعي اشتغال كامل » مي توان تعريف كرد، اما در طرح بيمه بيكاري ايام كرونا دالّ شناور «سياست رفاهي در حوزه بيكاري » بر مبناي دال مركزي «اعمال سياست حمايتي جامع » قابل تعريف است. نتيجه گيري: در طول چهار دهه پس از پيروزي انقلاب، همواره ايران داراي سياست ها و برنامه هاي رفاهي بوده، اما جايگاه سياست رفاهي در حوزه بيمه بيكاري در گفتمان هاي سياسي و اجتماعي دولت هاي پس از انقلاب يكسان نبوده است و در ترسيم فضاي گفتماني هر دولت، با توجه به دالّ مركزي آن، سازوكارهاي سياست رفاهي در حوزه رفع بيكاري و اشتغال آفريني متفاوت بوده و در ضمن مفصل بندي گفتمان حاكم بر قانون كار و طرح بيمه بيكاري ايام كرونا تاحدودي متمايز بوده است. بدين ترتيب كه دالّ شناور «سياست رفاهي در حوزه رفع بيكاري » در قانون كار را بر مبناي دالّ مركزي «سياست اجتماعي اشتغال كامل » مي توان تعريف كرد، اما در طرح بيمه بيكاري ايام كرونا دالّ شناور «سياست رفاهي در حوزه بيكاري » بر مبناي دال مركزي «اعمال سياست حمايتي جامع » قابل تعريف است.