تحليل روايي حكايت «جوان مشت زن» گلستان سعدي بر مبناي نظام كنشي تداخلي

يكي از ويژگي‌هاي نظام‌هاي گفتماني، تحقق فرايندهاي متنوعي است كه جريان معناسازي را در وضعيت سيالي قرار مي‌دهد. اين وضعيّت سيال، زمينه‌اي فراهم مي‌آورد تا ديگر كنش‌ها تابع يك جريان برنامه‌مدار منطقي نباشند بلكه از يك امر نامنتظر و رخدادي پيروي كنند. در اين حالت، فضاهاي گفتماني پيوسته به فضاي ديگري وارد مي‌شوند و با گذر از آن فضا، دايرۀ حضور خود را گسترش مي-هند. در پژوهشِ حاضر به روش توصيفي - تحليلي برآنيم تا چگونگي تداخل نظام‌هاي كنشي در گفتمان و فرايند تخريب، تعويق، تمهيد، تمديد و توسعۀ كنش را در حكايت «جوان مشت‌زن» از باب سوم گلستان سعدي مورد بازكاوي قرار دهيم. درواقع، هدف از پژوهشِ حاضر بررسي وضعيّت چالشي و تنشي در روايت براساس نوع تداخل فضاهاي شكل‌گرفته و نظام‌هاي كنشي درگير در روايت و رسيدن به يك الگوي روايي بر پايۀ اين حكايت است. حاصل اين بررسي نشان مي‌دهد كه در نظام روايي حكايت مزبور پيوسته در فرايند گذر از يك وضعيّت نامتعادل به يك وضعيّت سامان‌يافته، شاهد شكل-گيري كنشي جديد هستيم كه سعي مي‌كند با تداخل در كنش كنشگران و يا جابه‌جايي كنش‌ها، منظر جديدي در مسير روايت اصلي بازكند. امّا اين منظر جديد با دخالت عوامل كنشي ديگر، هر بار تخريب مي‌شود و سپس با تمهيد كنش جديد، بار ديگر كنش تمديد مي‌شود. در نهايت نيز هر چند گذر از يك وضعيّت به وضعيّت كنشي جديد با مانع روبه‌رو مي‌شود، امّا همچنان فرايند كنشي به تعويق مي‌افتد تا فضا براي شكل‌گيري و تحقّق كنش جديد همچنان باز و فراهم باشد.