بررسي نقش محيط در درك ادبيّات و سينما (نيازسنجي مخاطبين: مطالعۀ تطبيقي)

ادبيّات و سينما، به عنوان روساختي ترين لايۀ انعكاس دهنده و توليد كنندۀ ارزش هاي اجتماعي، پيوندي ناگسستني دارند. آن چه ادبيّات تطبيقي را به عنوان شاخه اي از خوانش ادبي مطرح مي كند مقايسۀ درك مخاطبين در محيط ها و جوامع مختلف از آثار ادبي مي باشد. مخاطب در مواجهه با هر اثر زنجيره اي از پرسش ها را از خود دارد، اين كه چرا از ميان آثار متعدّد موجود اين اثر خاص را انتخاب كرده است و چه عواملي در اين انتخاب تأثيرگذار بوده اند؟ چه عواملي در ايجاد موقعيت فعلي و شكل گيري هويّت او تأثيرگذارند؟ اين اثر چگونه به دست او رسيده است؟ و برآيند تمام اين عوامل چه تأثيري در خوانش او از متن پيشِ رويش دارد؟ آن چه در اين پژوهش حائز اهمّيّت است صرفاً تاريخ و موقعيت نگارش متن نيست، بلكه به بررسي همين عوامل در ارتباط با مخاطبين در بافت هاي فرهنگي و اجتماعي مختلف مي پردازد. متأسّفانه در چند دهۀ اخير، عمده توجّه ادبيّات تطبيقي بر آثار توليد شده و يا مؤلّفين بوده و مهم ترين ضلع خلق آثار كه مخاطب است مورد اغماض قرار گرفته است. نيازسنجي مخاطبينِ متعلّق به محيط هاي مختلف و خلق آثاري كه جهان شمول تراند، در عصرجديد كه ابزارهاي گوناگون سرگرمي براي او فراهم است، تنها راه نجات ادبيّات و سينما در جذب مخاطب و ادامۀ حيات است.