مديريت توأم آب ‌زيرزميني – خشكسالي: مروري بر تجارب كاليفرنيا

كشور ايران در منطقه‌اي خشك و نيمه‌خشك واقع شده، كه بخش بزرگي از نيازهاي آبي آن از منابع آب زيرزميني تأمين مي‏شود. در دوره‌هاي خشكسالي شديد و طولاني‌مدت كه امكان تأمين آب از منابع آب سطحي وجود ندارد؛ آب زيرزميني يگانه منبع تأمين آب خواهد بود. عدم توجه به مديريت تقاضا و كنترل اضافه برداشت مي‌تواند تنش آبي ايجاد شده را با كاهش ذخيره آب زيرزميني تشديد نمايد. لذا براي كاهش اثرات مخرب خشكسالي و حفاظت از آب زيرزميني نياز به استراتژي‌هاي پيشگيرانه  ضروري است. اما متأسفانه اكثر استراتژي‌هاي كاهش اثرات مخرب خشكسالي منفعلانه بوده و بر تأمين كمبود آب ايجاد شده در دوره خشكسالي، از منابع آب زيرزميني تمركز دارد و از توجه به مديريت توأم آب زيرزميني-خشكسالي غفلت شده است.  باتوجه ‏به اثر پديده تغييراقليم بر افزايش شدت و تواتر وقايع حدي كه موجب افزايش احتمال وقوع خشكسالي‌هاي شديد و طولاني مدت مي‏شود، ضروري است به استراتژي‌هاي فعال در اين زمينه توجه ويژه شود. رزرو آب زيرزميني در سال‌هاي نرمال و مرطوب، از طريق مديريت تقاضا و كاهش برداشت، به ‏عنوان رويكردي فعالانه مي‌تواند علاوه‏ب ر حفظ آب زيرزميني، مقاومت در برابر خشكسالي را افزايش داده و امنيت تأمين آب در طول خشكسالي‌هاي شديد را بهبود بخشد. اين مقاله در راستاي تشريح اين رويكرد در دو بخش تدوين شده است. بخش اول به تشريح نحوه برنامه‌ريزي سازمان‌هاي مرتبط براي مديريت توأم خشكسالي و آب زيرزميني پرداخته و در بخش دوم سعي شده رويكردهاي جديد در حال انجام در كاليفرنيا تبيين شده، و همچنين كاربرد آن در ايران تشريح شود.