اثربخشي تحريك جريان مستقيم فراجمجمه‌اي بر كاركردهاي اجرائي كودكان مبتلا به طيف اختلالات طيف اوتيسم

مقدمه: امروزه بدكاركردي عملكردهاي اجرائي كودكان مبتلا به اختلالات طيف اوتيسم موضوعي بحث‌برانگيزي است. لذا اين پژوهش با هدف اثربخشي تحريك جريان مستقيم فراجمجمه‌اي بر عملكردهاي اجرائي كودكان داراي اختلالات طيف اوتيسم انجام شد. مواد و روش‌ها: اين پژوهش از نوع نيمه تجربي با طرح پيش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماري پژوهش شامل كليه كودكان 10 تا 12 ساله مبتلا به اختلال طيف اوتيسم بود كه در سال هاي 1401-1400 به مراكز درماني و كلينيك هاي شهرستان شاهين‌دژ و بوكان مراجعه كرده بودند. تعداد 30 كودك مبتلا به اختلال طيف اوتيسم به طور هدفمند انتخاب و به طور تصادفي در دو گروه (15 نفر گروه آزمايش تحريك جريان مستقيم فراجمجمه‌اي و 15 نفر گروه كنترل) جايگزين شدند. آزمودني‌هاي گروه تحريك جريان مستقيم فراجمجمه‌اي به مدت 10 دقيقه تحت جريان مستقيم آندي روي سر، قرار گرفتند. ابزارهاي تحقيق شامل مقياس تشخيص اوتيسم گيليام، آزمون مرتب‌سازي كارت‌هاي ويسكانسين، آزمون استروپ، خرده‌آزمون حافظه عددي آزمون وكسلر، آزمون آندره‌ري و آزمون عملكرد پيوسته بود. براي تجزيه و تحليل داده‌هاي تحقيق از تحليل كوواريانس چند متغيره استفاده شد. يافته‌ها: نتايج نشان داد كه تحريك جريان مستقيم فراجمجمه‌اي، عملكردهاي اجرائي (انعطاف‌پذيري شناختي، بازداري پاسخ، حافظه‌كاري، برنامه‌ريزي سازماني و توجه پايدار) را به طور قابل توجهي بهبود بخشيد. نتيجه‌گيري: به طور كلي مي‌توان نتيجه گرفت كه تحريك جريان مستقيم فراجمجمه‌اي، مكمل سودمندي براي بهبود و تقويت عملكردهاي اجرائي كودكان مبتلا به اختلالات طيف اوتيسم است.