مقايسه اثربخشي برنامه يادگيري اجتماعي- هيجاني مبتني بر ذهن‌آگاهي با و بدون تحريك فراجمجمه‌اي مغز بر خودتنظيمي هيجاني و عملكرد حل مساله در كودكان داراي اختلال نقص توجه/بيش‌فعالي

مقدمه: كودكان دچار نقص توجه/بيش فعالي اغلب مشكلات عمده‌اي در توانايي‌هاي هيجاني و شناختي نشان مي‌دهند كه پيامدهاي جدي بر عملكرد تحصيلي و اجتماعي آن‌ها دارد. لذا تلاش هاي رو به رشدي براي بهبود اين توانايي‌ها از طريق مداخلات عصبي- روانشناختي در حال انجام است تا اين كودكان را براي چالش‌هاي آينده آماده سازند. اين پژوهش با هدف مقايسه اثربخشي برنامه يادگيري اجتماعي- هيجاني مبتني بر ذهن‌آگاهي با/ و بدون تحريك فراجمجمه‌اي مغز بر خودتنظيمي هيجاني و عملكرد حل مساله در كودكان داراي اختلال نقص توجه/بيش فعالي انجام شد. مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر از نوع مطالعات نيمه آزمايشي با طرح پيش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه كنترل بود. جامعه آماري پژوهش شامل كليه دانش‌آموزان 11 تا 14 سال مراجعه كننده به مراكز مشاوره كودك و نوجوان شهر خوي در سال 1401-1400 بود. چهل و پنج كودك مبتلا به اختلال نقص توجه/ بيش‌فعالي از نوع مركب از بين افرادي كه براي درمان وارد اين مراكز شدند، به روش نمونه‌گيري هدفمند انتخاب و به طور تصادفي در يك گروه كنترل و دو گروه آزمايش جايگزين شدند. آزمودني‌هاي گروه‌هاي آزمايشي اول برنامه يادگيري اجتماعي- هيجاني مبتني بر ذهن‌آگاهي همراه با تحريك فراجمجمه‌اي مغز دريافت كردند، در حالي كه گروه دوم فقط برنامه يادگيري اجتماعي- هيجاني مبتني بر ذهن آگاهي را به مدت 8 هفته دريافت كردند. همچنين آزمودني هاي گروه كنترل هيچ مداخله‌اي دريافت نكردند. تمامي آزمودني‌ها قبل و بعد از آموزش با استفاده از چك ليست تنظيم هيجاني و آزمون برج لندن مورد ارزيابي قرار گرفتند. يافته‌ها: برنامه يادگيري اجتماعي- هيجاني مبتني بر ذهن‌آگاهي همراه با تحريك فراجمجمه‌اي در مقايسه با ساير گروه‌ها اثربخشي بيشتري بر خود تنظيمي هيجاني و عملكرد حل مسئله داشت. همچنين، برنامه يادگيري اجتماعي- هيجاني مبتني بر ذهن‌آگاهي در مقايسه با گروه كنترل تأثير بيشتري بر خودتنظيمي هيجاني و عملكرد حل مسئله داشت. نتيجه‌گيري: برنامه يادگيري  اجتماعي- هيجاني مبتني بر ذهن‌آگاهي همراه با تحريك فراجمجمه‌اي يك مداخله موثر براي بهبود عملكردهاي عاطفي و شناختي در كودكان مبتلا به اختلال نقص توجه/ بيش‌فعالي است. در محيط‌هاي باليني، تركيب اين دو مداخله مي‌تواند براي دستيابي به نتايج اميدواركننده مورد استفاده قرار گيرد.