بررسي مورفولوژيكي ريزگردهاي حاصل از فرسايش بادي خاك‌هاي ساحل شرقي درياچه اروميه در تونل باد

امروزه عوامل مختلفي درياچه اروميه را در معرض خشكي قرار داده و به طوفان هاي نمك و پخش ريزگردها منجر شده است. در اين پژوهش براي شناسايي ماهيت و كنترل ريزگردهاي حاصل شده از اين امر، سه سايت با سه لايه براساس ارتفاع از سطح آب هاي آزاد انتخاب و نمونه برداري خاك‌ها از عمق 10-0 سانتي متري به روش تصادفي انجام شد. نمونه ها در لايه 1 به علت نزديكي به آب حذف شد و با انتخاب دو نمونه تصادفي از هر لايه در سطوح ارتفاعي ديگر، در مجموع دوازده نمونه تصادفي از عمق صفر تا ده سانتي متري براي اجراي آزمايش ها و مطالعات در تونل بادي از بين 153 نمونه انتخاب شد. اين نمونه ها در سيني هايي به ابعاد 3×40×30 سانتي متر در فاصله 160 سانتي‌متري از قسمت مولد باد قرار گرفت و فرسايش بادي با سرعت 45 متر در ساعت بر آنها اجرا شد، سپس براي مطالعه ويژگي هاي مورفولوژيكي، رسوبات حاصل شده با دستگاه SEM جمع آوري و بررسي شد. نتايج مربوط نشان داد كه اثر سايت بر دو ويژگي درجه مدور بودن و استحكام ذره، در سطح احتمال پنج درصد معني دار بود و اثر ارتفاع قرارگيري در تونل باد نيز تنها بر ويژگي درجه گردآوري ذرات در سطح احتمال پنج درصد معني دار بود. براساس نتايج تحقيقات پيشين، دليل اصلي گردشدن ذرات ناشي از طي مسير طولاني بود و مورفولوژي نيمه مدور اغلب ذرات نيز مي تواند شاهدي بر وجود منبع محلي با كاني شناسي غالب كلسيت، كوارتز و هاليت و معرف ذرات آلومينوسيليكاتي رسي و كوارتز در ذرات باشد. همچنين نتايج ارتباط بين قطر ذرات و فواصل طي شده نيز بيانگر اين است كه ذرات با قطر كمتر از يك ميكرون، تا مدت ها در جو باقي مي ماند كه يكي از مشكلات اساسي در ساحل شرقي است و ممكن است انتقال ذرات ريزتر استان هاي مختلف را تحت تأثير قرار دهد و مشكلات متعددي به وجود آورد.