بررسي ميزان تقلب در توليد كنسرو ماهي تن با استفاده از روش DNA باركدينگ در ايران

امروزه اختلاط گونه‌هاي با كيفيت پايين در فرآورده‌هاي كنسروي به ويژه در محصولات شيلاتي به عنوان يكي از مهم‌ترين معضلات نظارت بر برخي واحدهاي توليدي صنايع غذايي دريايي به شمار مي‌رود. از ميان روش‌هاي نوين تشخيص از تقلبات، روش‌هاي ژنتيكي مانند DNA باركدينگ از صحت و دقت بالايي برخوردار است. از اين رو، هدف از تحقيق حاضر، بررسي تقلب در كنسرو تن ماهيان ايران توليد شده با استفاده ازDNA باركدينگ، بوسيله شناساگر سيتوكروم اكسيداز1 مي‌باشد. در تحقيق حاضر كنسروهاي ماهي تن پرشده با گوشت يك تكه و كنسروماهي تن پرشده با گوشت خردشده از برندهاي مختلف موجود در بازار از مناطق مختلف كشور جمع آوري گرديد. نمونه‌ها پس از استخراج DNA و بهينه سازي فرآيندهاي آن، براي ژن سيتوكروم اكسيداز 1 با استفاده از پرايمرهاي بهينه PCR شده و سپس مورد توالي يابي قرار گرفتند. نتايج حاصل از توالي‌يابي نشان داد از100 نمونه كنسرو مورد بررسي، 80 نمونه داراي 97 درصد شباهت ژنتيكي به ماهيان تن درج شده روي برچسب قوطي كنسرو، 17 نمونه داراي 90 درصد شباهت ژنتيكي به شورت ماهيان (Sillaginidae)، و 3 نمونه مربوط به 3 گونه ماهي ديگر بود. از اين ميان تنها 3 نمونه مربوط به كنسروهاي تن ماهي تهيه شده از گوشت يك تكه بود. نتايج نشان داد كه اين روش به دليل دقت بالا و اختصاصي بودن، براي كنسروهاي ماهي كه ممكن است قطعات DNA طي فرآيندهاي تهيه كنسرو از بين برود، بسيار كاربردي است و استفاده از آن براي بررسي ميزان تقلبات غذاهاي فرآوري شده پيشنهاد مي گردد.