استفاده از هوش جمعي در بهبود كشت گياهان كشاورزي با بهره‌گيري از محاسبات آب مجازي

يكي از دلايل اساسي كه افراد و جوامع را به سوي بهينه ‌سازي كشت محصولات سوق مي ‌دهد، كمبود و محدوديت آب شرب و حتي آب مصرفي در بسياري از كشورهاي كم آب جهان از جمله ايران است؛ كه به يك مسئله مهم و حياتي بدل شده است. يكي از راهكارهاي مناسب در كشورهايي مانند ايران كه در حوزه كشاورزي نيز فعال است، اين است كه با توجه به نياز به آب در بخش كشاورزي، مديريت بهينه كشت محصولات زراعي است. بر همين اساس ضروري است كه روش ‌هاي مختلف تحليل، تصميم و برنامه ‌ريزي مورد بررسي قرار گيرد. همچنين، مورد ديگري كه امروزه در بهبود الگوي كشت و كاهش ميزان آب مصرفي نقش به سزايي مي ‌تواند ايفا نمايد، در نظرگيري و محاسبه آب مجازي مي ‌باشد؛ از اين رو بهينه ‌سازي الگوي كشت با بهره ‌گيري از محاسبات آب مجازي مي‌ تواند بسيار مفيد واقع گردد. استفاده و بهره‌ گيري از سامانه اطلاعات مكاني جهت ايجاد سيستم‌ هاي تصميم ‌گيري، سبب مديريتي منسجم و تصميم ‌گيري درست در امور مختلف مي ‌شود و نيز در نظرگيري آب مجازي منجر به بهبود الگوي گشت و كاهش مصرف آب خواهد بود. در نتيجه در پژوهش حاضر، با استفاده از سيستم تصميم‌ گيري ‌اي كه با قابليت هاي GIS و هوش جمعي ايجاد گرديد، به همراه محاسبات آب مجازي برخي گياهان زراعي، به ايجاد و ارائه راهكاري نوين جهت تخصيص بهينه الگوي كشت و در نتيجه استفاده ‌ي صحيح از آب در اراضي كشاورزي بخش بن ‌رود در توابع شهرستان ورزنه، واقع در جنوب شرق استان اصفهان، پرداخته شده است. بدين منظور، پس از بررسي روش ‌هاي بهينه‌ يابي در تصميم‌ سازي با استفاده از پارامترهاي محيطي، به استفاده الگوريتم هوش جمعي جامعه مورچگان (ACO) در تركيب با سامانه اطلاعات مكاني، در فرآيند تخصيص زمين با در نظرگيري آب مجازي كشت و نمو گياهان در شبكه ‌هاي آبياري اراضي كشاورزي بخش مذكور دست يافته شد. در نهايت نتايج اين پژوهش نشان مي ‌دهد كه پس از بهينه‌ سازي تخصيص زمين جهت كشت محصولات مشخص آن محدوده، بر اساس آب مجازي محصولات، ميزان آب مصرفي مي ‌تواند به ميزان 37% مقدار اوليه كاهش يابد.