نقد ديدگاه عالم سبيط نيلي در تشخيص قرائت صحيح قرآن

قرائت قرآن مهمترين كليد ورود به خزانه معرفت قرآن است‌. لكن پس از پيامبر(ص) اختلاف قرائات به فزوني رفت و متخصصان علوم قرآني براي يافتن قرائت صحيح قواعد مختلفي را ارائه كردند‌. در اين ميان عالم سبيط نيلي متفكر و قرآن‌پژوه شيعه عراقي، تلاش نمود با استفاده از واج‌شناسي، رويكرد قصدگرايي و تفسير قرآن به قرآن، وجود ترادف و مشترك لفظي در قرآن را نفي كند و هرگونه تقدير يا حذف الفاظ يا تغيير ترتيب واژه‌ها در آيات را بيانگر تغيير معنا و مقصود الهي داند و معيار دورن متني را براي تشخيص قرائت صحيح ارائه نمايد‌. لكن سخن او در خصوص تشخيص قرائت صحيح قرآن داراي اشكالاتي است؛ مانند: پيشنهاد قرائت صحيح پيش از بررسي قرائات مختلف، خلط ميان تثبيت يك قرائت در مصحف كنوني با ترجيح يك قرائت بر قرائات ديگر‌. اين مقاله با روش توصيفي تحليلي و كتابخانه‌اي، به نقد و بررسي معيار نيلي در اين زمينه مي‌پردازد، و بيان مي‌كند كه يكي از معيارهاي تشخيص قرائت صحيح قرآن، استفاده از روابط درون متني، از جمله همنشيني واژه‌ها، نغماهنگ و پيوستگي آيات است‌.