بررسي وجهيت بر اساس نظريه پالمر در سه داستان «پادشاهي فريدون»، «رستم و اسفنديار» و «پادشاهي يزدگرد»

وجهيت مقوله‌اي دستوري ـ معناشناسي است كه عملكرد آن، نشان ‌دادن جهان واقع و غيرواقع است. وجهيت بيان عقايد و واقعيت‌هاي ذهني گوينده درباره‌ گزاره و ارزيابي محتواي آن است. فرانك رابرت پالمر از معناشناساني است كه وجهيت را در دو شاخه‌ «گزاره‌اي» و «رويدادي» بررسي كرده است. وجهيت گزاره‌اي شامل دو وجهيت «معرفتي» و «گواه‌نمايي» و وجهيت رويدادي شامل وجهيت «بايدي» و «توانمندي» است. هر زبان براي انتقال مفاهيم مختلفِ وجهي از سازوكارهاي مختلفي استفاده مي‌كند كه توجه به آن از مقوله‌هاي مهم دستوري و معناشناسي است. با درنظرگرفتن اين موضوع، در اين پژوهش برآنيم تا علاوه‌بر توجه به بافت و معنا، «نشانگرها و ساخت‌هاي زباني وجهي» را در سه داستان «پادشاهي فريدون»، «رستم و اسفنديار» و «پادشاهي يزدگرد» براساس نظريه‌ پالمر بررسي كنيم. حالت‌هاي مختلف وجهيت عبارت است از: شك و ترديد، اطمينان، شرط، انواع گزارش، الزام و اجبار، تعهد و تهديد، آرزوها، ترس‌ها و پيش‌فرض‌ها، جملات پرسشي و منفي، تضمين و تأكيد در ساخت‌هايي مانند افعال شناختي و ادراكي، حروف، صفت، قيد، كنايه و جملاتي كه بيانگر يك مفهوم كلي و پذيرفتني هستند، مانند ضرب‌المثل‌ها. در اين ميان، توجه به فضاسازي براي القاي مفاهيم وجهي نيز مهم است.