اقشار برخوردار از سيورغال در عصر تيموريان و امتيازات آنان

سيورغال نوعي از واگذاري زمين در عصر تيموريان بود كه از سوي سلطان و يا حاكم به‌صورت موروثي در ازاي خدمات نظامي به نزديكان، وابستگان و اُمراي وفادار لشكري و سپس به كارگزاران كشوري ، روحانيان و...اختصاص مي‌يافت. سيورغاميشي ها (دارندگان و صاحبان سيورغال) به دليل برخورداري از پاره‌اي امتيازات در آغاز عصر تيموري به‌سرعت به يك قدرت سياسي برتر نسبت به رقباي خود تبديل شدند، به‌گونه‌اي كه شاهرخ دومين سلطان تيموري، به تغييراتي درزمينه نحوه واگذاري و امتيازات سيورغال ها اقدام نمود. پرسش اصلي مقاله حاضر اين است كه: چرا سيورغال از دوران شاهرخ به اقشار گوناگون اما در ابعاد كوچك‌تر اعطاء مي‌شد. نتايج اين پژوهش نشان مي‌دهد كه پيوند قبايلي حاكم بر ساختار سياسي حكومت تيموريان در آغاز موجب شد تا وي در دوران جهانگشايي خود، به نخبگان گروه‌هاي مختلف امتياز سيورغال اعطاء نمايد، اما دوران جهانداري شاهرخ، دوران گذار از ساختار قبيله‌اي به ساختار شهري بود، لذا براي عبور از اين گذار تغييراتي در ساختار سياسي و اقتصادي ضروري بود. درنتيجه تا پايان دوران تيموريان از يك‌سو از ميزان اراضي سيورغال اُمرا و فرماندهان نظامي كاسته شد و از سوي ديگر طيف وسيعي از اقشار مذهبي و ديواني و...با اعطاي قلمروي سرزميني كمتر در جرگه سيورغاميشي قرار گرفتند. روش تحقيق در اين مقاله به صورت توصيفي- تحليلي و با استفاده از آمار توصيفي مي باشد.