اختلاف مصاحف شهرها (چيستي و پيوندشان با مصاحف عثماني)

اختلاف ميان مصاحف شهرها كه غالباً به 44 فراز قرآني محدود مي شود از ديرباز مورد توجه بوده و توضيحي روشن را مطالبه مي كرده، بيشتر دانشمندان مسلمان فرازهاي يادشده را از جملۀ قراءاتي معرفي مي كنند كه خليفۀ سوم به آسماني بودن شان باور داشته، اما چون در اين فرازهاي خاص امكان بازتاب دادن دو قرائت آسماني با يك صورت نوشتاري ممكن نبوده كاتبان وي مجبور گشتند آنها را در مصاحف عثماني توزيع نمايند؛ بررسي چگونگي اين توزيع نشان مي دهد مصاحف شامي و عراقي همواره در تقابل با هم قرار داشته و در هيچ فرازي از آن 44 فراز مشترك نبوده‌اند، اين در حالي است كه كتابت مصاحف عثماني با هدف يكسان سازي مصاحف و به علت بالا گرفتن اختلاف قرائت ميان شاميان و عراقيان رخ داد، ناهماهنگي ميان اين هدف و چگونگي آن توزيع مي تواند ارتباط اختلافات يادشده با مصاحف عثماني و آسماني بودن شان را تضعيف و بشري بودن برخي شان را تقويت نمايد در حالي كه چگونگي توزيع شان در مصاحف شهرها هم مي تواند نشان دهد كدام صورت نوشتاري صحيح و موافق با نزولِ شفاهي كلام خدا و كدام صورت نوشتاري خطا و مخالف با آن است.