مطالعه پاسخ هاي فيزيولوژيك، رشدي و عملكرد كنجد به كاربرد نانوكود پتاسيم، محلول‌پاشي فولويك‌اسيد و كيتوزان تحت تنش خشكي

پژوهش حاضر با هدف مطالعه پاسخ هاي فيزيولوژيك، رشدي و عملكرد كنجد به كاربرد نانوكود پتاسيم، كيتوزان و فولويك‌اسيد تحت تنش خشكي، در مركز تحقيقات كشاورزي و منابع طبيعي سمنان به صورت اسپليت پلات فاكتوريل در قالب طرح بلوك هاي كامل تصادفي با سه تكرار در سال 1398 اجرا شد. تيمارهاي آزمايش شامل، خشكي به عنوان عامل اصلي (آبياري كامل، قطع آبياري در 70BBCH و 60 به‌ترتيب تنش متوسط و شديد) و نانوكود پتاسيم (صفر، 1.5 و 2.5 در هزار) و محلول پاشي (شاهد، كيتوزان، فولويك‌اسيد و 50 درصد كيتوزان+ فولويك‌اسيد) به‌عنوان عامل فرعي بودند. استفاده از نانوكود پتاسيم تحت شرايط نرمال و تنش، افزايش معني دار كلروفيل b و كل، شاخص سطح برگ، تعداد كپسول، وزن هزاردانه و درصد روغن را در پي داشت. بيش‌ترين عملكرد دانه در كاربرد 1.5 و 2.5 در هزار نانوكود به‌همراه فولويك‌اسيد به‌تنهايي يا در تركيب با كيتوزان (به ترتيب 2516، 2277.5، 2506.6 و 2313.2 كيلوگرم در هكتار) بود. بالاترين محتواي روغن در كاربرد 1.5 و 2.5 در هزار نانوكود تحت شرايط آبياري نرمال بود كه افزايش 13.2 و 15.4 درصدي داشتند. محلول‌پاشي فولويك‌اسيد به‌همراه نانوكود پتاسيم (1.5 در هزار) تحت تنش شديد خشكي بيش‌ترين فعاليت آنزيم هاي آنتي‌اكسيدانت كاتالاز، پراكسيداز، آسكوربات پراكسيداز و سوپراكسيد ديسموتاز را نشان داد. به طوركلي، نتايج نشان داد كه كاربرد 1.5 در هزار نانوپتاسيم و محلول پاشي تلفيقي كيتوزان و فولويك‌اسيد تحت خشكي شديد، با بهبود صفات فيزيولوژيك منجر به تعديل اثرات منفي ناشي از خشكي و افزايش شاخص هاي رشدي، عملكردي و كيفي كنجد شد.