ارزيابي اثر تنش خشكي بر ويژگي هاي ريشه و اندام هوايي ژنوتيپ هاي گلرنگ (.Carthamus tinctorius L)

هدف: اين پژوهش به‌منظور تأثير رژيم هاي آبياري بر صفات مورفولوژيك ريشه و اندام هوايي ژنوتيپ‌هاي گلرنگ انجام شد.روش پژوهش: اين آزمايش با استفاده از لوله‌هاي پليكا (پي وي سي) در مزرعه تحقيقاتي مؤسسه تحقيقات اصلاح و تهيه نهال و بذر كرج در سال زراعي 99-1398 انجام شد. آزمايش به‌صورت فاكتوريل در قالب طرح پايه بلوك هاي كامل تصادفي با سه تكرار اجرا شد. تيمارهاي موردبررسي شامل رژيم آبياري در دو سطح آبياري كامل (شاهد) و تنش خشكي (به ترتيب آبياري پس از تخليه 40 و 80 درصد رطوبت قابل استفاده در خاك) و ژنوتيپ هاي مختلف گلرنگ شامل توده هاي محلي ورامين، همند (آبسرد)، ژنوتيپ قزاقستاني و ارقام امير، گلدشت و پرنيان بودند.يافته ها: نتايج نشان داد در شرايط تنش خشكي، طول و قطر ريشه به ترتيب به ميزان 28.6 و 13.6 درصد افزايش و صفات وزن خشك ريشه، محتواي نسبي آب برگ، تعداد غوزه، تعداد دانه در بوته و عملكرد دانه در واحد آزمايشي به ترتيب 23.6، 15.2، 25.4، 63.3 و 74.9 درصد كاهش يافت. در شرايط آبياري كامل، رقم امير با برخورداري از سيستم ريشه اي مناسب (وزن خشك ريشه 7.7 گرم و طول ريشه 71 سانتي متر) و حداكثر تعداد دانه از بيش‌ترين عملكرد دانه در واحد آزمايشي (5.03 گرم در بوته) برخوردار بود. رقم امير در شرايط تنش خشكي با گل دهي زودهنگام، وزن خشك و طول ريشه زياد، برخورداري از بيش‌ترين فعاليت آنزيم هاي كاتالاز و پراكسيداز، بيش‌ترين عملكرد دانه در واحد آزمايشي (1.67 گرم در بوته) را دارا بود.نتيجه گيري: به طور كلي، رقم امير به‌دليل برخورداري از سيستم ريشه اي مناسب و ويژگي هاي برتر زراعي، عملكرد دانه بيش‌تري داشت و ژنوتيپ برتر بود.